Ρωσία, Γεωργία, Τουρκία - Μέρος 3ο, Γεωργία - Τουρκία. Η Επιστροφή (+ Βίντεο)

 

Κείμενο: Κώστας Μανούσος

Φωτογραφίες & βίντεο: Κώστας και Άντζελα

Εκφώνηση βίντεο: Χρύσα Ρ.

ΓΕΩΡΓΙΑ

Είκοσι έξι ημέρες και σχεδόν 7,000 χιλιόμετρα πορείας στην ευρωπαϊκή πλευρά της Ρωσίας αποτελούν πια παρελθόν, αφού μετά το τελικό τσεκ στα σύνορα της αχανούς αυτής χώρας, μας απέμειναν μόλις 2 χλμ. μέχρι να φτάσουμε στα σύνορα της Γεωργίας.

Δύο μισοφωτισμένα και υγρά τούνελ στην ουδέτερη ζώνη των δύο χωρών και τα ατελείωτα φορτηγά ήταν η εικόνα που μας συνόδεψε μέχρι τον συνοριακό έλεγχο της χώρας.

Οι συνοριακοί σταθμοί των δύο χωρών βρίσκονται στο φαράγγι του Νταριάλ, σε υψόμετρο πάνω από τα 1.400 μέτρα, με τους επιβλητικούς ορεινούς όγκους τους Καυκάσου να παρακολουθούν τον αχταρμά ανθρώπων και οχημάτων, που προσπαθούν να πάρουν σειρά για τον έλεγχο.

Σύνορα Ρωσίας-Γεωργίας

Ο συνεπιβάτης δεν ακολουθεί το όχημα κατά τη διαδικασία ελέγχου, αλλά μεταβαίνει στο κτίριο που υπάρχει για τις διαδικασίες αυτές. Έτσι χωριστήκαμε και συνέχισα μόνος.

Στο χώρο ελέγχου των οχημάτων δεν υπάρχει κάποιο στέγαστρο και σε περίπτωση βροχής πολύ φοβάμαι ότι τα χαρτιά θα γινόντουσαν μούσκεμα. Φαντάζομαι πως θα τοποθετηθεί σύντομα, καθώς παρατήρησα να εκτελούνται έργα, κάτι που με τη σειρά τους επιβαρύνουν την ήδη αλαλούμ κατάσταση.

Κατά την είσοδό μας στη χώρα παρατηρήσαμε τις σημαίες μεσίστιες, χωρίς όμως εκείνη τη στιγμή να ξέρουμε το γιατί. Το γιατί αυτό απαντήθηκε στην Τιφλίδα. Μια κατολίσθηση πριν από μερικές ημέρες είχε κοστίσει τη ζωή σε 11 ανθρώπους. Οι κατολισθήσεις είναι ένα συχνό κατά τα άλλα φαινόμενο στην Γεωργία.

Τα θλιβερά νέα από την κατολίσθηση της 3ης Αυγούστου

Παρά την επικρατούσα κατάσταση μπορώ να πω ότι τελειώσαμε σχετικά γρήγορα. Σειρά είχε η έκδοση ασφάλειας για την μηχανή και η αγορά μιας κάρτας τηλεφώνου sim. Επειδή όμως αποχωρήσαμε νωρίτερα από τη Ρωσία (αν έχετε διαβάσει το 2ο Μέρος – Πολυπολιτισμική Ρωσία θα ξέρετε το γιατί) μας είχαν περισσέψει μερικά ρούβλια και η μετατροπή σε Λάρι (το τοπικό νόμισμα) ήταν μονόδρομος.

Τις παραπάνω διαδικασίες πήγε η Άντζελα να τις διεκπεραιώσει και εγώ περίμενα στη μηχανή. Τελειώνοντας με τις διαδικασίες μου λέει ότι πήραμε λίγα χρήματα πίσω σε σχέση με αυτό που είχαμε υπολογίσει την προηγούμενη μέρα ελέγχοντας τις ισοτιμίες.

Έχοντας πια στην κατοχή μας την τοπική κάρτα τηλεφώνου, την ενεργοποιούμε ώστε να έχουμε πρόσβαση στο διαδίκτυο και να τσεκάρουμε ξανά τις ισοτιμίες. Συνειδητοποιούμε πως η ισοτιμία που μας έδωσε ήταν πολύ μακριά από αυτό που βλέπαμε στα επίσημα.

Εδώ βέβαια φταίμε και εμείς που πήγαμε καλή τη πίστη, ίσως επειδή στη Ρωσία 26 ημέρες δεν μας συνέβη το παραμικρό και η ρύμη αυτή μας παρέσυρε. Δεν μας είχε δώσει ούτε απόδειξη για την συναλλαγή. Αφού πρώτα τοποθετήσαμε τη μηχανή σε τέτοιο σημείο που να έχουμε οπτική επαφή πήγαμε μέσα και του τη ζητήσαμε.

Σύνορα Ρωσίας-Γεωργίας

Η απόδειξη που μας έδωσε ήταν χωρίς σφραγίδα, έτσι του ζητήσαμε να μας βάλει μια. Και κάπου εκεί ξεκινάνε οι σοβαρές υποψίες καθώς για να το κάνει έπρεπε να τηλεφωνήσει πρώτα κάπου. Μετά το τηλεφώνημα μας απαντά πως δεν χρειάζεται. Προφανώς αυτό του είπαν να μας πει. Στο διάστημα αυτό εμείς διαβάσαμε, πολύ προσεκτικά αυτή τη φορά, τους όρους συναλλαγής που υπήρχαν γραμμένοι στην απόδειξη. Ένας από αυτούς ήταν πως έχουμε το δικαίωμα ακύρωσης της συναλλαγής και επιστροφής των χρημάτων μας εντός 30 λεπτών από αυτήν. Ευτυχώς η απόδειξη γράφει ώρα. Έτσι χωρίς δεύτερη σκέψη και χωρίς φωνές, του ζητήσαμε τα χρήματά μας πίσω. Αρχικά αδιαφόρησε, εμείς όμως παραμείναμε μπροστά από τον γκισέ, μη μπορώντας να εξυπηρετηθεί άλλος και ανά μερικά δευτερόλεπτα του ζητούσαμε τα χρήματά μας πίσω. Μετά από ένα σύντομο τηλεφώνημα που ξαναέκανε μας επέστρεψε τα χρήματα.

Αυτό ήταν το πρώτο από μία σειρά γεγονότων, που μας έκανε να σχηματίσουμε κακή εντύπωση.

Μιας και αναφερόμαστε στα οικονομικά, να σας πληροφορήσω πως στην Γεωργία οι χρεωστικές και πιστωτικές κάρτες γίνονται δεκτές και λειτουργούν κανονικά. Επειδή όμως η προμήθεια που παίρνουν οι τράπεζες τις καθιστά ασύμφορες, εμείς χρησιμοποιήσαμε κάρτα της Ν26 που δεν κρατά προμήθεια.

Με αυτά και με αυτά είχε ήδη αρχίσει να σουρουπώνει. Η όποια αναστάτωση, γρήγορα εξαφανίστηκε βλέποντας την ομορφιά του Καυκάσου.

Ο δρόμος που οδηγούμε ονομάζεται Στρατιωτική Οδός (Military Road) και ενώνει το Βλαδικαβκάζ με την πρωτεύουσα της Γεωργίας, την Τιφλίδα, έχοντας 212 χιλιόμετρα μήκος. Το πέρασμα αυτό έχει μεγάλη σημασία, ήδη από τα πολύ παλιά χρόνια, μιας και είναι ο κύριος οδικός άξονας για να περάσει κανείς από τον ορεινό όγκο του Καυκάσου.

Η διαδρομή είναι μια μαγεία, μόνο όμως άμα κοιτάς μακριά, γιατί αν εστιάσεις πιο κοντά, τότε θα δεις σκουπίδια και μία αναρχία από καλώδια και διάφορες άλλες κατασκευές. Την εικόνα επίσης χαλάνε τα εκατοντάδες φορτηγά, όπου κυρίως στις ανηφόρες οι μπούκες που έχουν για εξατμίσεις ξερνάνε πυκνό μαύρο καυσαέριο με μερικές δόσεις λαδιού. Όλο αυτό το μείγμα δυσκολεύει την αναπνοή και την ορατότητα και σε αναγκάζει να κρατάς απόσταση, η οποία όμως καλύπτεται αμέσως από το ανυπόμονο οδηγό που έχει κολλήσει από πίσω όλη αυτή την ώρα και εύχεσαι να μην σε παρασύρει.

Εδώ είναι που αρχίσαμε να παίρνουμε τα πρώτα πολύ κακά δείγματα για την οδήγηση των Γεωργιανών.

ΣΤΕΠΑΝΤΣΜΙΝΤΑ

Με την συμπλήρωση 12 χιλιομέτρων βρισκόμασταν στην είσοδο της κωμόπολης Stepantsminda. Καθώς η περιοχή είναι ιδιαίτερα γνωστή στους πεζοπόρους και του ορειβάτες, διαθέτει πληθώρα καταλυμάτων.

Μέσα σε λίγα λεπτά βρήκαμε αυτό που μας ταιριάζει για να περάσουμε την βραδιά μας και το καλό είναι πως το κατάλυμα διαθέτει και εστιατόριο.

Το βράδυ που πήγαμε να δειπνήσουμε, συναντήσαμε ένα γκρουπ Αμερικανών, που είχαν νοικιάσει μηχανές με οδηγό και έκαναν tour στη Γεωργία. Είναι οι πρώτοι ξένοι τουρίστες που συναντάμε εδώ και πάρα πολύ καιρό. Από αυτό το σημείο και μετά, σιγά σιγά όλα αρχίζουν να γίνονται πιο οικεία, μέχρι την επιστροφή μας στην πατρίδα.

Τα επίπεδα κούρασης βρισκόντουσαν ψηλά εκείνη τη μέρα, καθώς είχαμε συμπληρώσει ένα δωδεκάωρο στο δρόμο και σε συνδυασμό με το καλό φαγητό και το καλό κρασί, το κάλεσμα του Ύπνου δεν άργησε να έρθει.

Όσον αφορά το φαγητό, η γεωργιανή κουζίνα έρχεται πιο κοντά στις γεύσεις μας απ’ ότι η ρωσική.

Το τελευταίο που έκανα εκείνη τη μέρα ήταν να συνομιλήσω με φίλους ταξιδευτές που είχαν περάσει από την περιοχή και είχαν κάποιες πληροφορίες να μοιραστούν μαζί μας σχετικά με τα πιθανά συνεργεία στην Τιφλίδα, για την αντικατάσταση των ρουλεμάν του τιμονιού.

Η πρωινή θέα και ο ήχος του ποταμού που ρέει δίπλα από το κατάλυμα, μας έδωσαν επιπλέον θετική ενέργεια για το υπόλοιπο της ημέρας. Φορτώσαμε τα υπάρχοντά μας στη μηχανή, έκανα ένα τσεκ στο τιμόνι και ξεκινήσαμε να πάμε στο ναό της Αγίας Τριάδας του Γκεργκέτι.

Η σύντομη ανηφορική στριφτερή διαδρομή των μόλις 6 χιλιομέτρων κόβει την ανάσα από την θέα που προσφέρει. Τον ορίζοντα του καταγάλανου ουρανού σταματούν οι βουνοκορφές του Καυκάσου και είναι αυτές για τις οποίες έχουν έρθει εδώ οι λάτρεις του βουνού.

Από εδώ ξεκινούν πεζοπορικές και ορειβατικές διαδρομές. Όλοι οι υπόλοιποι επισκεπτόμαστε τον ναό της Αγίας Τριάδας και απολαμβάνουμε την θέα.

Η Στεπαντσμίντα από ψηλά

Ο ναός της Αγίας Τριάδας χτίστηκε τον 14ο αιώνα και βρίσκεται σε υψόμετρο 2170 μέτρων. Ο ναός χρησίμευσε ως χώρος φύλαξης πολύτιμων αντικειμένων κατά τις περιόδους αναταραχών της χώρας και είναι αναγνωρισμένη ως Αμετακίνητο Μνημείο Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Γεωργίας.

Κατά τη Σοβιετική περίοδο ο ναός παρέμεινε δημοφιλής τουριστικός προορισμός, παρά την απαγόρευση όλων των θρησκευτικών λειτουργιών που είχαν επιβληθεί.

Επιστρέψαμε πίσω από την ίδια διαδρομή και περάσαμε από το κέντρο της κωμόπολης που διανυκτερεύσαμε εχθές. Εκεί τελικά ανταλλάξαμε τα ρούβλια σε ανταλλακτήριο με σωστές τιμές, χωρίς βέβαια να λείψουν και αυτοί που σε πλησιάζουν για να κάνουν συνάλλαγμα στη μαύρη αγορά.

Περιμένοντας την Άντζελα να επιστρέψει από το ανταλλακτήριο, με πλησίασαν δύο άνδρες, κοντά στα 25, ρωτώντας με για την αξία της μηχανής. Η όλη φάση ήταν περίεργη κι ύποπτη ταυτοχρόνως.

Από την Στεπαντσμίντα οδηγήσαμε δέκα χιλιόμετρα μέχρι το χωριό Sno, όπου υπάρχουν κάτι τεράστια γλυπτά πρόσωπα. Το κάθε πρόσωπο αντιστοιχεί και σε μια προσωπικότητα από την ιστορία της Γεωργίας. Μια ταμπέλα ενημερώνει τον επισκέπτη ότι έχει είσοδο 5 Λάρι (περίπου 1,7€) που δεν είναι υποχρεωτικό, αλλά επαφίεται στη διάθεση του επισκέπτη.

Ο δημιουργός αυτού του ιδιαίτερου θα έλεγα πάρκου, είναι ο Merab Phiranishvili και ο σκοπός του είναι να φτιάξει 500 γλυπτά.

Η οδήγηση απαιτεί το 100% της προσοχής μας, γιατί εκτός από την επιθετική οδήγηση των ντόπιων έχουμε να αντιμετωπίσουμε και τα τεράστια βοοειδή που στην πλειοψηφία τους είναι ακίνητα στη μέση του δρόμου ή έχουν μετατρέψει τις γέφυρες σε στάβλους.

Συνεχίσαμε την πορεία μας επί της Στρατιωτικής Οδού μέχρι το Μνημείο Φιλίας Ρωσίας - Γεωργίας. Στον χώρο λειτουργεί πάρκινγκ με πληρωμή - τουλάχιστον για τα αυτοκίνητα - γιατί εμείς δεν πληρώσαμε. Επίσης υπάρχουν κιόσκια με φαγητό και καφέ σε πολύ βασικό επίπεδο, γι’ αυτό μην περιμένετε και πολλά. Καλό θα ήταν να τα αποφύγετε, αφού το μέρος είναι αρκετά τουριστικό.

Το μνημείο χτίστηκε το 1983 για να τιμήσει τη σχέση φιλίας μεταξύ Γεωργίας και Ρωσίας. Μετά τον πόλεμο των δύο χωρών το 2008, πολλοί Γεωργιανοί το βλέπουν περισσότερο ως ένα μνημείο κατοχής και είναι ενάντια στην διατήρησή του. 

Παρόλα αυτά, το μνημείο παραμένει στη θέση του διατηρώντας παράλληλα και τα ανάμεικτα συναισθήματα που έχουν προκύψει από την περίπλοκη σχέση των δύο κρατών κατά το παρελθόν. Η καταπληκτική θέα είναι αυτό που στο τέλος θα σας μείνει χαραγμένη.

Αυτό που μας έκανε εντύπωση ήταν ότι πολλές γυναίκες που συναντήσαμε στο μνημείο φορούσαν νιγκάπ (niqab). Η εικόνα προς στιγμήν μπέρδεψε τις βασικές μας γνώσεις που έχουμε για την χώρα, ως προς το θρήσκευμα. Το ποσοστό των μουσουλμάνων στη χώρα καλύπτει το 10% ενώ οι χριστιανοί ορθόδοξοι το 84%. Έτσι υποθέσαμε ότι πρόκειται για τουρίστες.

Αφήνοντας πίσω μας το μνημείο, δεξιά και αριστερά του δρόμου υπήρχαν πολλά κιόσκια με κουρτίνες γύρω-γύρω, που απέξω έγραφαν χαλάλ (halal).

Αρχικά σκεφτήκαμε πώς θα ήταν ένας χώρος όπου οι γυναίκες θα μπορούν να αφαιρούν το νιγκάπ για να τρώνε χωρίς να τις βλέπουν. Καμία σχέση! Μετά από ψάξιμο στο διαδίκτυο, θα σας πω πως σε γενικές γραμμές το χαλάλ έχει να κάνει με τις τροφές και τα φαγητά τα οποία επιτρέπεται να καταναλώνονται από τους μουσουλμάνους. Όπου χαλάλ λοιπόν, οι μουσουλμάνοι μπορούν να τρώνε χωρίς να υπάρχει ο φόβος για μη επιτρεπτές ουσίες, όπως το χοιρινό κρέας και το αλκοόλ.

Η χώρα δέχεται πολλούς επισκέπτες από την γειτονική Τουρκία και όχι μόνο. Halal στην Τιφλίδα.

Συνεχίζουμε επί της στρατιωτικής οδού μέχρι την επόμενη μας σύντομη στάση στο φρούριο Ανάνουρι. 

Το παλαιότερο τμήμα του φρουρίου έχει χτιστεί τον 14ο με 15ο αιώνα και η ακρόπολη τον 17ο με 18ο αιώνα. Στο εσωτερικό του υπάρχουν 3 εκκλησίες: της Παρθένου, της Κοίμησης της Θεοτόκου και του Θεραπευτή. Από το 2007 συμπεριλήφθηκε στον Ενδεικτικό κατάλογο με τα Μνημεία Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO.

Μπροστά από το φρούριο υπάρχει ένας μικρός χώρος πάρκινγκ επί πληρωμής και μια υπαίθρια αγορά, καθώς το μέρος γνωρίζει μεγάλη τουριστική επισκεψιμότητα.

Το φρούριο έχει ωραία θέα προς την λίμνη Zhinvali (Ζίνβαλι), όπου μπορείτε να κάνετε βόλτα με άλογα και βαρκάδα στη λίμνη.

ΤΕΛΑΒΙ

Μετά από μερικά χιλιόμετρα αφήσαμε τις στρατιωτική οδό και κάναμε αριστερά για Τανιέτι, με σκοπό στο τέλος της ημέρας να καταλήξουμε στο Τελάβι. Η ορεινή στριφτερή διαδρομή μας θύμισε τους ορεινούς επαρχιακούς δρόμους της χώρα μας.

Μνημείο για τους 300 Αράγκβιους, που πολέμησαν μέχρι θανάτου εναντίον των Περσών το 1795.

Όταν φτάσαμε στο Τελάβι καθίσαμε για καφεδάκι, ψάχνοντας με την ηρεμία μας για κάποιο κατάλυμα. Τελικά, αυτό που βρήκαμε δυσκολευτήκαμε να εντοπίσουμε την είσοδο του και όχι άδικα αφού αυτή βρίσκεται σε μία στοά.

Παραδοσιακή αρχιτεκτονική του Τελάβι

Η πόλη έχει πληθυσμό κάπου στους 20,000 κατοίκους και αυτό που την κάνει να ξεχωρίζει είναι τα τέσσερα οχυρωματικά μνημεία, από τέσσερις διαφορετικές ιστορικές περιόδους, τα οποία βρίσκονται σε αρκετά καλή κατάσταση, χαρακτηρίζοντας την ως την πιο «μεσαιωνική» πόλη της Γεωργίας.

Οι δρόμοι σε μερικά σημεία της πόλης είναι το λιγότερο σε τραγική κατάσταση και αν πέσεις μέσα, το να χτυπήσεις είναι το λιγότερο που μπορείς να πάθεις. Μπορεί και να εξαφανιστείς!

Το βράδυ επιλέξαμε να δειπνήσουμε σε ένα εστιατόριο που είχε πάρα πολύ καλή βαθμολογία από τις κριτικές που διαβάσαμε στο Google. Για να μην γίνω κουραστικός, θα σας πω ότι υπήρξε αρκετά μεγάλη καθυστέρηση να παραγγείλουμε, να έρθει το φαγητό και ο λογαριασμός. Ένα από τα δύο πιάτα που ήρθαν ήταν λάθος, όπως ήταν και ο λογαριασμός στο τέλος. Κάτι παραπλήσιο καταλάβαμε ότι συνέβη και με την παρέα των Δανών από το διπλανό τραπέζι.

Έχοντας την εικόνα όλων των περιπτώσεων που μας έτυχαν κατά τις ημέρες παραμονής μας στην Γεωργία, θα σταθώ σε αυτό το σημείο για να αναφερθώ στο θέμα των λογαριασμών, ειδικά αυτών της εστίασης.

Οι τιμές στους καταλόγους (στα περισσότερα καταστήματα που επισκεφτήκαμε) είναι χωρίς το φόρο και αυτό δεν αναγράφεται στον κατάλογο, όπως επίσης και το «υποχρεωτικό» φιλοδώρημα. Αν τα προσθέσεις αυτά ίσως και να μην θες τελικά να καθίσεις για φαγητό. Ο λογαριασμός θα έχει συνήθως κάτι που δεν έχεις παραγγείλει, γι’ αυτό καλό είναι να τον τσεκάρετε καλά πριν πληρώσετε.

Γενικά είχαμε την αίσθηση ότι οι περισσότεροι στη Γεωργία μας κοιτάνε στην τσέπη και από το Τελάβι ήδη άρχισε να σχηματίζεται μια κακή εικόνα. Ίσως να είχαμε πολύ υψηλές προσδοκίες και αυτό γιατί από τα βίντεο και τις περιγραφές άλλων ταξιδευτών που έχουμε παρακολουθήσει, οι Γεωργιανοί αναφέρονται ως πολύ φιλόξενοι και δε θυμάμαι να είδα αλλού περιπτώσεις σαν τις δικές μας.

Σε αυτή την περίπτωση δύο πράγματα συμβαίνουν: ή ότι αυτοί δεν τα λένε όλα ή εμείς είμαστε τόσο άτυχοι. Στο τέλος προτιμώ να πω ότι ήμασταν εμείς οι άτυχοι που πέσαμε σε κάποιες κακές περιπτώσεις.

Το επόμενο πρωινό κάναμε μια σύντομη στάση στην ανοιχτή αγορά της πόλης, προτού την αποχαιρετήσουμε και βάλουμε μπρός για την Τιφλίδα.

Θυμάμαι εκείνη την ημέρα είχε πάρα πολύ ζέστη. Οι υψηλές θερμοκρασίες του καλοκαιριού ήταν κάτι που είχαμε αποφύγει μέχρι τώρα.

Η στάση μας στην πόλη φρούριο Σιγκνάγκι ήταν αναζωογονητική. Στην παραγγελία μας για καφέ και μια λεμονάδα λάβαμε την ερώτηση αν θα είναι από λεμόνι η λεμονάδα. Σαστίζουμε και του απαντώ ναι από λεμόνι. Αυτό μας θύμισε τον ξεκαρδιστικό διάλογο μεταξύ των αξέχαστων Γκιωνάκη και Σταυρίδη στην ελληνική κωμωδία «Τα Κίτρινα Γάντια».

Σιγκνάγκι. Παραστάσεις με θέμα την άμπελο και την οινοποσία.

Σιγκνάγκι

Εδώ η αντιμετώπιση που τύχαμε ήταν αυτή των προσδοκιών που είχαμε αρχικά.

Μετά την λεμονάδα από λεμόνι κινήσαμε για την Τιφλίδα. Όσο πλησιάζαμε την πρωτεύουσα της χώρας, η ροή των οχημάτων ολοένα γίνονταν και πιο πυκνή.

ΤΙΦΛΙΔΑ

Η συχνότητα των προσπεράσεων που έκαναν οι Γεωργιανοί αυξάνονταν καθώς πλησιάζαμε την Τιφλίδα, με την πλειοψηφία αυτών να είναι επικίνδυνες. Κάποιες από αυτές ήταν εγκληματικές. Προσπερνούσαν από το απέναντι ρεύμα, ενώ μας έβλεπαν. Δεν τους καίγονταν καρφί. Σε τρείς περιπτώσεις έκανα τέρμα δεξιά βγαίνοντας κυριολεκτικά εκτός δρόμου. Μάλιστα μερικοί που μας προσπερνούσαν, σχεδόν ακουμπούσαν την αριστερή μας βαλίτσα. Ο δρόμος έχει μια λωρίδα ανά κατεύθυνση και αυτό έκανε τα πράγματα ακόμη πιο δύσκολα.

Ένα από τα πάρα πολλά αυτοκίνητα στο οποίο λείπει ο προφυλακτήρας για ευνόητους λόγους.

Στην είσοδο της πόλης βρήκαμε δρόμο που είχε όνομα το του 43ου προέδρου της Αμερικής του Τζόρτζ Μπούς του νεότερου, όπως και ανάγλυφο με το πρόσωπό του. Τις μέρες που μείναμε είδαμε αρκετές μιμήσεις «αμερικανιάς».

Η Τιφλίδα είναι μια παλαιά πόλη που μάλλον ιδρύθηκε το 458 και ο πληθυσμός της ανέρχεται στο ένα εκατομμύριο. Την πρωτεύουσα κόβει σχεδόν στη μέση ο Κούρα ποταμός. Το όνομα της πρωτεύουσας προέρχεται από τα παλαιά γεωργιανά T′bilisi που σημαίνει "ζεστή τοποθεσία" λόγω των θερμών πηγών που υπάρχουν.

Η πόλη γνώρισε πολλούς κατακτητές: τους Πέρσες , τους Βυζαντινούς, τους Άραβες, τους Μογγόλους, τους Τούρκους, τους Ρώσους και μετέπειτα Σοβιετικούς που έκαναν την Τιφλίδα πρωτεύουσα το 1921.

Η παλιά πόλη έχει ωραία αρχιτεκτονική, αλλά η πιο εμφανής είναι αυτή των Σοβιετικών. Τα τελευταία χρόνια νέα εντυπωσιακά κτίρια υψώνονται γράφοντας μια νέα εποχή στην αρχιτεκτονική ιστορία του τόπου.

To 18 ορόφων κτήριο της Τράπεζας της Γεωργίας

Θέατρο και Εκθεσιακό κέντρο στο πάρκο Ρίκε

Καθώς διασχίζαμε την πόλη, ώστε να φτάσουμε στο κατάλυμά μας ένιωσα ταλαιπωρία και κούραση και πιστεύω ότι ευθύνονταν γι’ αυτό η ένταση της οδήγησης σε συνδυασμό με την υπερβολική ζέστη.

Το κατάλυμα που είχαμε κλείσει ήταν μακριά από το κέντρο και δεν ήταν αυτό που παρουσιαζόταν στην πλατφόρμα της Booking.

Αφού τακτοποιηθήκαμε πήγαμε να βρούμε το συνεργείο, στο οποίο τελικά είχαμε καταλήξει ότι θα πάμε να ρωτήσουμε για την αντικατάσταση των ρουλεμάν.

Για να βρούμε το συνεργείο, που ονομάζεται Μoto Laguna, παιδευτήκαμε λίγο. Φτάνοντας έξω από το κατάστημα είδαμε αρκετά μηχανάκια με ξένες πινακίδες. Μπαίνοντας μέσα με κοιτούσαν όλοι με λοξές ματιές. Ρώτησα με ποιον θα μπορούσα να μιλήσω και μου έδειξαν τον αρχιμάστορα - αφεντικό, κοντά στα 35. Σήκωσε το κεφάλι καθώς ήταν σκυμμένο πάνω από ένα μοτέρ και με κοιτάει με ύφος βαρύ και ασήκωτο. Του εξήγησα την κατάσταση και χωρίς να βγει να κοιτάξει το μηχανάκι - έκανε και πολύ ζέστη η αλήθεια είναι - μου έδωσε μια τιμή στα 710 Λάρι μαζί με μια αλλαγή λαδιών, δηλαδή περίπου 250€. Σκέφτηκα ότι η τιμή που μου έδωσε ήταν πολύ ψηλά για τα δεδομένα της Γεωργίας, αλλά και της χώρας μας, θα τολμήσω να πω. Τον ρώτησα αν θα μπορούσαμε να πληρώσουμε με κάρτα και αρνήθηκε. Η επόμενη ερώτησή μου ήταν για καλύτερη τιμή στα μετρητά αλλά και πάλι αρνήθηκε. Φέρε το αύριο μετά της 11:00 είπε. Εδώ τα καταστήματα ανοίγουν αργάμιση.

Αναχωρήσαμε από εκεί σαν να μην είχαμε πάει. Αυτό το ύφος των χιλίων καρδιναλίων και αυτή η συμπεριφορά “Εσύ με έχεις ανάγκη και άμα θες”, πολύ μας χάλασε.

Μετά από εκεί πήγαμε για φαγητό, κατά τη διάρκεια του οποίου ψάξαμε για άλλα συνεργεία. Λαμβάνοντας υπόψη την κατάσταση των ρουλεμάν αποφασίσαμε να μην τα αλλάξουμε ακόμη, παρά μόνο να πάρουμε λάδια και φίλτρο λαδιού, με σκοπό να τα αλλάξω ο ίδιος. Έτσι αποφασίσαμε να μην πατήσουμε ξανά στο συνεργείο Moto Laguna.

Κλείσαμε τη μέρα μας όχι και τόσο ευχάριστα. Καθώς περιπλανιόμασταν στο κέντρο ένιωσα αδιαθεσία και υπερβολική δίψα. Η κατάσταση μου ολοένα και επιδεινωνόταν, έτσι στις 21:30 ήμασταν ήδη πίσω στο κατάλυμα. Τις πρώτες πρωινές ώρες ξεκίνησαν και οι επισκέψεις στην τουαλέτα. Δεν ξέρω αν ήταν το φαγητό ή κάποια θερμοπληξία ή κάτι άλλο.

Στην Τιφλίδα καθίσαμε συνολικά 3 ημέρες. Η πρώτη μέρα ήταν αυτή της άφιξης στον προορισμό, όπου φτάνεις συνήθως απόγευμα.

Την επομένη, με τις δυνάμεις μου να μην έχουν ανακτηθεί πλήρως, πήγαμε να πάρουμε τα λάδια όπως είχαμε κανονίσει με το επόμενο συνεργείο που βρήκα. Επειδή όμως δεν αισθανόμουν καλά, του ζήτησα να μου αλλάξουν αυτοί τα λάδια. Εδώ η κατάσταση από θέμα συμπεριφοράς ήταν πολύ καλύτερη, σε καμία όμως περίπτωση δεν την λες φιλική. Εκεί έπιασα κουβέντα με έναν Γεωργιανό μοτοσικλετιστή, πελάτη του συνεργείου. Αυτός ήταν αυτό που λέμε φιλικός!

Μετά την αλλαγή λαδιών επιστρέψαμε στο ξενοδοχείο, για να ανακτήσω τις δυνάμεις μου. Το απόγευμα πήγαμε σε κοντινό εστιατόριο και έφαγα κάτι κατάλληλο για την περίσταση. Εδώ δεν υπήρχαν εκπλήξεις στον λογαριασμό, αν και στην αρχή ρωτήσαμε τι περιλαμβάνεται στις τιμές του καταλόγου. Το σημείο που βρίσκεται δεν είναι τουριστικό και παίζει και αυτό τον ρόλο του. Μετά το φαγητό επιστρέψαμε στο κατάλυμα. Κατά τις βραδινές ώρες είχα ήδη αρχίσει να αισθάνομαι καλύτερα. Έτσι πέρασε και η δεύτερη μέρα, με το πιο ουσιαστικό που κάναμε να είναι η αλλαγή λαδιών.

Η τρίτη και τελευταία μέρα στη Τιφλίδα ήταν μια κανονική ταξιδιωτική μέρα. Στις έξι και μισή βρισκόμασταν ήδη στους άδειους από αυτοκίνητα δρόμους της πρωτεύουσας, με πρώτο προορισμό της ημέρας να είναι το “Χρονικό της Γεωργίας”, ένα μνημείο που καταγράφει την ιστορία της χώρας. 

Πρωινή φωτογράφιση στο Χρονικό της Γεωργίας

Δημιουργήθηκε το 1985, αλλά δεν ολοκληρώθηκε ποτέ στο 100%. Βρίσκεται σε έναν λόφο βόρεια της Τιφλίδας. 

Από εδώ έχετε όλη την Τιφλίδα στο πιάτο και επίσης μπορείτε να δείτε την «Θάλασσα της Τιφλίδας» που είναι μια τεχνητή λίμνη και δημιουργήθηκε το 1953.

Το Χρονικό της Γεωργίας έχει 16 πυλώνες, που έχουν ύψος μεταξύ 30 - 35 μέτρα και στο πάνω μισό υπάρχουν βασιλιάδες, βασίλισσες και ήρωες, ενώ στο κάτω μέρος απεικονίζονται ιστορίες από τη ζωή του Χριστού.

Η εκκλησία στο Χρονικό της Γεωργίας τιμά την μνήμη του διαφωτιστή της, του Άγιου Νίνο, που στην πραγματικότητα ήταν γυναίκα και κήρυττε τον Χριστιανισμό στη Γεωργία. Ο σταυρός της αμπέλου είναι το σύμβολό της.

Αφήσαμε αυτόν λόφο για να πάμε σε έναν ακόμη που ονομάζεται Σολολάκι αυτή τη φορά κοντά στο κέντρο της πόλης. Εκεί υπάρχει ένα γυναικείο αλουμινένιο άγαλμα που ονομάζεται «Μητέρα της Γεωργίας». Ανεγέρθηκε το 1958 για τα 1500 χρόνια από την ίδρυσή της Τιφλίδας.Ο συμβολισμός είναι ξεκάθαρος. Αν έρχεσαι με φιλικές διαθέσεις, θα γευτείς το κρασί που κρατά στο αριστερό της χέρι, αν όμως οι διαθέσεις σου είναι εχθρικές, θα αντιμετωπίσεις το σπαθί που κρατά στο δεξί.

Το αρχικό άγαλμα ήταν ξύλινο, το 1963 ωστόσο καλύφθηκε με αλουμίνιο και το 1997 αντικαταστάθηκε με νέο και είναι αυτό που βλέπουμε σήμερα.

Διακόσια πενήντα μέτρα ανατολικότερα υπάρχει το Φρούριο Ναρικάλα, κατασκευασμένο τον 4ο μ.Χ. αιώνα, κατά την περίοδο της περσικής κατοχής. Οι Μογγόλοι που πέρασαν και αυτοί από εδώ, του έδωσαν το όνομα “Narin Qala” που σημαίνει “Μικρό Φρούριο”. Εντός του υπάρχει ο ναός του Αγίου Νικολάου.

Φρούριο Ναρικάλα

Θέα της πόλης από τον λόφο

Για να φτάσετε σε αυτά τα δύο σημεία ενδιαφέροντος μπορείτε είτε να περπατήσετε από την παλιά πόλη, είτε να πάρετε το τελεφερίκ από την ανατολική πλευρά του ποταμού, κοντά στην Πλατεία Ευρώπης. Για το τελεφερίκ πληρώσαμε λιγότερα από 5€ για δύο άτομα, με επιστροφή.

Η πρόσοψη του κτιρίου όπου βρίσκεται η είσοδος του τελεφερίκ.

Ο Λόφος Σολολάκι με το άγαλμα της Μητέρας Γεωργίας

Μια καινούργια γέφυρα κοσμεί τον ποταμό Κούρα από το 2010 και έπειτα. Αυτή δεν είναι άλλη από την Γέφυρα της Ειρήνης, που συνδέει το παλιό με το νέο, το πριν με το τώρα, από το πάρκο Ρίκε (ανατολική όχθη) στην παλιά πόλη, στο κέντρο της Τιφλίδας. Πρόκειται για μια πεζογέφυρα 150 μέτρων, κατασκευασμένη από γυαλί και χάλυβα. Η γέφυρα είναι σημείο συνάντησης, καθώς και σημαντικό τουριστικό αξιοθέατο της πόλης.

Διαβάζοντας για πληροφορίες σχετικά με τη γέφυρα μπορώ πω ότι μπερδεύτηκα λίγο όσο αναφορά στο σχήμα της, καθώς αλλού λένε ότι μοιάζει με τόξο, αλλού με θαλάσσιο ζώο και αλλού με αντικείμενο που χρησιμοποιούν οι γυναίκες κατά τις δύσκολες ημέρες, δίνοντάς του το παρατσούκλι «Always Ultra». Αυτό όμως που είναι εντυπωσιακό είναι πως μεταφέρθηκε στην τωρινή της θέση από την Ιταλία, όπου και κατασκευάστηκε, με 200 φορτηγά.

Ο φωτισμός κατά τις βραδινές ώρες δίνει ζωή στη γέφυρα, μέσα από τέσσερα διαφορετικά προγράμματα φωτισμού, προσελκύοντας αρκετό κόσμο.

Δε νοείται να είστε στην Τιφλίδα και να μην περπατήσετε στη παλιά πόλη και την γύρω από αυτή περιοχή. 

Μετά από μια  κρασοκατάνυξη, βγάζεις φτερά!

Ο στενός και γραφικός δρόμος με εστιατόρια, μπαρ και καφετέριες, Jan Shardeni, μας οδήγησε στην πλατεία Μεϊντάνι (Meidani). Εδώ ήταν κάποτε η αγορά και ο τόπος συνάντησης της πόλης.

Το Μείντάνι Μπαζάρ (Meidani Bazaar) είναι ο συνεχιστής της αγοράς, που λειτουργεί πια κάτω από τη πλατεία. Στην πραγματικότητα είναι μια υπόγεια διάβαση που έχει μετατραπεί σε αγορά και μάλιστα αρκετά εντυπωσιακή. 

Είσοδος - Έξοδος Μεϊντάνι Μπαζάρ

Πολλοί οι μύθοι σχετικά με το από πού έρχεται και το που καταλήγει αυτή η υπόγεια οδός. Αν τώρα αυτός ή αυτή που θα διηγηθεί το μύθο είναι καλοί στην περιγραφή, τότε θα σας ταξιδέψει έστω και λίγο στο χρόνο, μιας και σε αυτό βοηθάει ο περιβάλλοντας χώρος.

Δύο από τα αμέτρητα αδέσποτα της πόλης δροσίζονται στο σιντριβάνι.

Όχι πολύ μακριά από το παζάρι βρίσκεται η περιοχή με τα θερμά λουτρά. Σίγουρα αξίζει και εδώ μια επίσκεψη και γιατί όχι, αν έχετε το χρόνο να απολαύσετε τις υπηρεσίες που προσφέρουν. 

Τα Λουτρά Orbeliani

Θειούχα λουτρά "King Erecle's"

Εικόνα από το εσωτερικό των λουτρών

Εικόνα από το εσωτερικό των λουτρών

Με φόντο την σκεπή των λουτρών

Εξαντλημένοι από τα πέρα – δώθε και το πολύ πρωινό εγερτήριο, πήγαμε ξανά το εστιατόριο που είχαμε επισκεφτεί εχθές. Επιστρέφοντας στο ξενοδοχείο μαζέψαμε τα πράγματα μας για την αυριανή μας αναχώρηση.

ΓΚΟΡΙ και ΑΧΑΛΤΣΙΧΕ

Αν και αναχωρήσαμε στις έξι και τέταρτο το πρωί για την τελευταία μας διανυκτέρευση εντός της Γεωργίας, το Αχαλτσίχε, συναντήσαμε αρκετή κίνηση στο δρόμο. Αυτό μάλλον οφείλεται στο γεγονός ότι ήταν Σάββατο, αλλά και στην δυτική κατεύθυνση που είχαμε πάρει, προς Μπατούμι.

Για πρώτη φορά βλέπουμε στην Γεωργία δρόμο διπλής κυκλοφορίας με δύο λωρίδες ανά κατεύθυνση και διαχωριστική μπάρα.

Μετά από σχεδόν 90 χιλιόμετρα και μιάμισης ώρας οδήγησης αφήσαμε τον κεντρικό οδικό άξονα και μπήκαμε στο Γκόρι. Από εδώ κατάγονταν ο Ιωσήφ Βησσαριόνοβιτς Τζουγκασβίλι ή Κόμπα όπως ήθελε να τον αποκαλούν κατά τα νεανικά του χρόνια. Είμαι σίγουρος ότι έχετε ήδη καταλάβει ότι μιλάμε για τον Στάλιν, όνομα που υιοθέτησε το 1913 και σημαίνει «ατσάλινος» στα ρωσικά.

   Προμήθειες στον φούρνο στην οδό Στάλιν

Είναι αυτός που βρίσκονταν στα ηνία της Σοβιετικής Ένωσης όταν οι Γερμανοί επιτέθηκαν στη χώρα του και σημείωσε τις καθοριστικές εκείνες νίκες κατά του Άξονα που όρισαν σε μεγάλο βαθμό το αποτέλεσμα του Β’ΠΠ και ήταν αυτός που διαμόρφωσε το γεωπολιτικό τοπίο μεταπολεμικά.

Στην πόλη υπάρχει μουσείο αφιερωμένο στον Στάλιν και ανοίγει μετά τις 10:00. Εμείς βρισκόμασταν εκεί πολύ νωρίτερα. Έτσι αρκεστήκαμε στον εξωτερικό χώρο, όπου υπάρχει ένα άγαλμα του, από τα λίγα που έχουν απομείνει όρθια, η στεγασμένη πλέον κατοικία που είχε γεννηθεί και το βαγόνι με το οποίο έκανε τις μετακινήσεις του.

Μουσείο Στάλιν

Το σπίτι όπου γεννήθηκε ο Στάλιν είναι στεγασμένο με μια πέτρινη κατασκευή

Μια ώρα καθίσαμε στο Γκόρι, προτού αναχωρήσουμε για το Αχαλτσίχε. Επιστρέψαμε ξανά στον κεντρικό οδικό άξονα με κατεύθυνση και πάλι δυτικά και μετά από 30 χιλιόμετρα τον αφήσαμε οριστικά, παίρνοντας μια πιο νοτιοδυτική κατεύθυνση και επιστρέφοντας ξανά στους γνώριμους για την Γεωργία δρόμους.

Κάστρο Atskuri

Στην πόλη του Αχαλτσίχε φτάσαμε κατά το μεσημέρι. Υπήρχε λόγος που θέλαμε να φτάσουμε νωρίς και αυτός ήταν το φρούριο του Ραμπάτ.

Άγαλμα της Βασίλισσας Ταμάρ στο Αχαλτσίχ. Η πρώτη γυναίκα μονάρχης της Γεωργίας. Ηγήθηκε της μεγαλύτερης εδαφικής επέκτασής της.

Το φρούριο χτίστηκε τον 9ο αιώνα και ήταν γνωστό ως το Κάστρο της Λομιζά. Το 1204 ήταν η χρονιά που αναφέρθηκε ως Αχαλτσίχε, που σημαίνει «Νέο Κάστρο» καταλαβαίνοντας έτσι κάποιος πως πρόκειται για αντικατάσταση του παλαιού οχυρού. 

Το κάστρο άντεξε όλους τους εισβολείς μέχρι και την συνθήκη της Κωνσταντινούπολης το 1590, οπότε ήρθε υπό την κυριαρχία της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Οι Οθωμανοί ανακατασκεύασαν τις οχυρωματικές δομές του φρουρίου και κατασκεύασαν το τέμενος. 

... 90, 95, 100 φτου και βγαίνω!

Το φρούριο περιλαμβάνει ένα μικρό κάστρο στο υψηλότερό του σημείο, το τζαμί, το μεντρεσέ , την εκκλησία και το παλάτι. 

Ξανά ανακατασκευάστηκε το 2011 με 2012 και προστέθηκαν νέες κτιριακές δομές όπως μουσείο, ξενοδοχείο, εστιατόρια και λοιπές επιχειρήσεις, με σκοπό να προσελκύσει το τουριστικό κοινό. Η είσοδος έχει 18 Λάρι που στο νόμισμά μας μεταφράζεται σε 6€ περίπου.

Σε μια από αυτές τις επιχειρήσεις καθίσαμε για φαγητό και φανταστείτε τι έγινε… Λάθος λογαριασμός! Βρε τι έκπληξη! Άλλες τιμές είχαν οι κατάλογοι που σκανάραμε με το QR - ναι έτσι είναι στην πλειοψηφία οι κατάλογοι εδώ στην Γεωργία - με αυτό που ήρθε να πληρώσουμε. Αφού τους είπαμε πως κάποιο λάθος έχει γίνει, ξαναήρθε ο λογαριασμός, αλλά με καπέλο… τον φόρο, που δεν αναφερόταν πουθενά.

Η Γεωργία είναι πολύ γνωστή για τα κρασιά της. Είναι η χώρα όπου έχουν βρεθεί τα παλαιότερα δείγματα παραγωγής κρασιού και είναι από τις αρχαιότερες οινοπαραγωγές περιοχές στον κόσμο. Για να δώσω έναν αριθμό στο πόσο παλιά, θα σας πω πως είναι γύρω στο 6000 π.Χ. Στην Ελλάδα για παράδειγμα έχουμε στοιχεία 1500 χρόνια μετά, δηλαδή το 4500 π.Χ.

Περιοχή Καχέτι - Τελάβι

Μεγάλο κομμάτι των επισκεπτών έχει έρθει στην χώρα για το κρασί. Έμποροι, σεφ και σομελιέ από όλο τον κόσμο είναι πρώτοι στη λίστα. Η περιοχή του Τελάβι που είχαμε επισκεφτεί πριν από μερικές ημέρες, το Καχέτι, είναι ο παράδεισος όλων αυτών. Με 500 διαφορετικές ποικιλίες σταφυλιών, μάλλον λογικό ακούγεται. Οι Γάλλοι που ξέρουν από κρασί αναγνώρισαν την Γεωργία ως τόπο γέννησης της οινοποιίας, αν αυτό σας λέει κάτι.

Wine bar στην Τιφλίδα

Χικκκκ...

Η χώρα κάθε χρόνο δέχεται εφτά εκατομμύρια επισκέπτες, με το νούμερο αυτό να είναι το διπλάσιο του πληθυσμού της. Άλλα ενδιαφέροντα των επισκεπτών είναι τα αρχαία ευρήματα, τα θερμά λουτρά, το σκι, η ορειβασία και η πεζοπορία.

Οι μέρες που μείναμε δεν ήταν πολλές, όμως πιστεύω ότι ήταν αρκετές για να σχηματίσουμε την γενική εικόνα της χώρας και των ανθρώπων της.

Η Γεωργία είναι μία χώρα που έχει αιτηθεί την είσοδό της στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι εικόνες που είδαμε όμως, δεν έχουν καμία σχέση με την εικόνα που σχηματίζουμε όταν λέμε τη λέξη Ευρώπη.

Με την σημαία της ΕΕ

Η γνώμη μου είναι, πως ούτε και εμείς θα έπρεπε να είμαστε στην Ευρωπαϊκή Ένωση και πολλές ακόμη χώρες, ιδίως στα ανατολικά της ηπείρου που έχουν μπει ή είναι προς ένταξη. Και δε το λέω υποτιμητικά, απλά είναι άλλα τα χνώτα μας και δεν ταιριάζουμε. Αναρωτηθείτε που είναι πιο κοντά η κουλτούρα μας, τα φαγητά μας και τα ακούσματά μας.

ΤΟΥΡΚΙΑ

Την επόμενη ημέρα διανύσαμε τα τελευταία δεκαοχτώ χιλιόμετρα στη Γεωργία, μέχρι να φτάσουμε στα σύνορα με την Τουρκία. Αφήσαμε νωρίς το Αχαλτσίχε, ώστε να κερδίσουμε τη μέρα. Τα κλειστά όμως σύνορα, μας φρέναραν απότομα. Στα σύνορα φτάσαμε στις οκτώ παρά τέταρτο. Εκεί γνωρίσαμε έναν Ιταλό - τον Στέφανο - που είχε φτάσει από τις έξι και όπως μας πληροφόρησε, θα άνοιγαν στις εννιά. Ο Στέφανο επέστρεφε στην πατρίδα του από ένα σόλο τουρ στα –σταν.

Πάνω στην κουβέντα μάθαμε ότι είχαμε τον ίδιο προορισμό για εκείνη την ημέρα - το Ερζερούμ - με τη μόνη διαφορά ότι θα την προσεγγίζαμε από διαφορετικές διαδρομές.

Καθώς ο Στέφανο έχει ξαναέρθει στην περιοχή, μας πρότεινε να συνταξιδέψουμε από την διαδρομή που εκείνος θα έκανε. Συμφωνήσαμε χωρίς δεύτερη σκέψη.

Τα σύνορα άνοιξαν λίγα λεπτά μετά τις εννιά. Από την πλευρά της Γεωργίας μας ζήτησαν για πρώτη και τελευταία φορά την ασφάλεια της μηχανής που είχαμε εκδώσει κατά την είσοδό μας. Ο συνεπιβάτης περνάει τον έλεγχο από άλλο σημείο και όχι μαζί με τον οδηγό, όπως συνέβη όταν μπήκαμε στη χώρα.

Στην Τουρκική πλευρά των συνόρων επικρατούσε ένας μικρός χαμούλης καθώς χωνόντουσαν να μας πάρουν την σειρά. Δυο όμως νοηματικές κινήσεις προς τους πονηρούς ήταν αρκετές για να αποκατασταθεί η σειρά προτεραιότητας. Με τα πήγαινε έλα, ώστε να βάλουμε υπογραφές στα χαρτάκια που μας έδωσαν, κάναμε συνολικά περίπου μια ώρα για να ξεμπερδέψουμε. Καθόλου άσχημα θα πω!

Στην Τουρκία δεν χρειαζόμαστε επιπλέον ασφάλιση για τη μηχανή μας, αφού η πράσινη κάρτα που έχουμε μας καλύπτει.

Ξεκινήσαμε με τον Στέφανο να δίνει το ρυθμό μέχρι το Ερζερούμ. Τα ορεινά μας περάσματα είναι πάνω από τα 2000 μέτρα και μία στάση επιβάλλονταν για να φορέσουμε τα κατάλληλα ρούχα. Οδηγούμε παράλληλα με τον ποταμό Άκαμψη, όπου έχει κατασκευαστεί το φράγμα Yusufeli, το υψηλότερο φράγμα στην Τουρκία, με ισχύ 1,89 terrawatt τον χρόνο. Για την κατασκευή του φράγματος έπρεπε να μεταφερθεί το χωριό Yusufeli για έβδομη φορά στην ιστορία του. Οι κάτοικοι διηγούνται πως παρακολουθούσαν να βυθίζεται η πόλη τους κάτω από το νερό, μαζί με τις μνήμες τους. Για τους 7,000 κατοίκους χτίστηκε μια νέα πόλη στις πλαγιές του βουνού.

Φωτογραφίες από https://www.theatlantic.com/photo/2023/04/photos-yusufeli-dam-turkey

Φωτογραφίες από https://www.theatlantic.com/photo/2023/04/photos-yusufeli-dam-turkey

Φωτογραφίες από https://www.theatlantic.com/photo/2023/04/photos-yusufeli-dam-turkey

Οι εικόνες που έρχονται στα μάτια μας είναι πανέμορφες και η κίνηση στο δρόμο είναι σχεδόν ανύπαρκτη. Αυτό κάνει την διαδρομή ακόμα πιο ωραία και διασκεδαστική.

Με φόντο τον ποταμό Çoruh (Άκαμψις στα ελληνικά)

Στο πρώτο βενζινάδικο που σταματήσαμε προσφέρθηκαν να μας κεράσουν τσάι. Αυτό όμως που μας έκανε περισσότερο εντύπωση ήταν η καταγραφή της πινακίδας σε σύστημα, για να μπορέσει να μας βάλει καύσιμα.

ΕΡΖΕΡΟΥΜ

Στο Ερζερούμ φτάσαμε περί τις τέσσερις και κανονίσαμε με τον Στέφανο να πάμε παρέα για φαγητό το απόγευμα. Κατά τη διάρκεια της βόλτας μας αγοράσαμε κάρτα τηλεφώνου στα 17€ που περιλαμβάνει την κάρτα sim και το πρόγραμμα, το οποίο δεν έχω σημειώσει τι παρείχε, άλλα θυμάμαι πως τα data μας υπερκάλυπταν.

Το βράδυ αποχαιρετήσαμε τον Στέφανο καθώς από την επομένη ο καθένας θα έπαιρνε το δρόμο του. Ανταλλάξαμε τηλέφωνα και είχαμε μια σχετική επικοινωνία για τις επόμενες ημέρες.

Εδώ να αναφέρω, ότι με δικαστική απόφαση δεν λειτουργεί η πλατφόρμα της Booking στην Τουρκία. Μπορείτε όμως να συνδεθείτε μέσω VPN για την χρήση της πλατφόρμας ή να χρησιμοποιήσετε κάποια τουρκική εφαρμογή (όπως κάναμε κι εμείς).

Κανονικά, μετά το Ερζερούμ ήταν να κατευθυνθούμε νότια με σκοπό να επισκεφτούμε το όρος Νεμρούτ. Όμως οι ισχυροί σεισμοί που έπληξαν την περιοχή στις 6 Φεβρουαρίου 2023 και κόστισαν τη ζωή σε πάνω από πενήντα χιλιάδες ανθρώπους, μας απέτρεψε και έτσι πήραμε ανατολική πορεία και καταλήξαμε στο Σίβας (Σεβάστεια).

Η πρωινή μας αναχώρηση από την πόλη του Ερζερούμ κατά τις πρωινές ώρες ήταν ευχάριστη από άποψη θερμοκρασίας, αν λάβει κανείς υπόψη του ότι η πόλη είναι χτισμένη στα 1900 μέτρα υψόμετρο. Μετά τις 11:00 η θερμοκρασία ανεβαίνει σημαντικά και ας οδηγούσαμε σε υψόμετρο αρκετά άνω των χιλίων μέτρων.

ΣΙΒΑΣ

Φτάσαμε στο Σίβας στις 15:30, φορέσαμε ελαφριά ρούχα και πήγαμε σε τοπικό μαγειρείο για να φάμε. Τα μαγειρεία-εστιατόρια στη Τουρκία θα τα αναζητήσετε με την ονομασία lokanta.

Στην Τουρκία συχνά – πυκνά μας ρωτούσαν από πού είμαστε και τους λέγαμε ότι είχαν τρεις ευκαιρίες για να το μαντέψουν. Ήταν κάτι σαν παιχνίδι, που κάναμε κατά τις μέρες παραμονής μας στη χώρα. Οι περισσότεροι μας έλεγαν για Ιταλούς, Ισπανούς, Γάλλους, Γερμανούς. Ελάχιστοι ήταν εκείνοι που μέσα στις τρεις πρώτες μαντεψιές είπαν Γιουνανιστάν (η Ελλάδα στα τούρκικα).

Εδώ, η διαφορά με την Γεωργία στο θέμα φιλοξενίας, προσέγγισης και φιλικότητας είναι η μέρα με τη νύχτα. Οι άνθρωποι είναι ανοιχτόκαρδοι και φιλόξενοι. Μου θύμισε την παλιά Ελλάδα, τότε που ήμουν ακόμη παιδί και τα κλειδιά κρεμόντουσαν στις εξώπορτες. Από τότε έχουν περάσει πολλά χρόνια και δυστυχώς έχουμε κρατήσει τα κακά από την Δύση και την Ανατολή, αποκομίζοντας ελάχιστα καλά σαν κοινωνία από την εμπλοκή μαζί τους.

Στο ξενοδοχείο ρωτήσαμε πού υπάρχει κουρείο, καθώς είχαν περάσει αρκετές μέρες από το τελευταίο μου κούρεμα, που ήταν στην Ελλάδα. Το μαλλί είχε φουντώσει και άρχιζε να με ενοχλεί. Επίσης, δεν είχαμε τούρκικες λίρες και θέλαμε να πληρώσουμε με κάρτα. Με λίγα λόγια θα σας πω, ότι ο ξενοδόχος τηλεφώνησε στο κουρέα να έρθει από το ξενοδοχείο και να μας παραλάβει. Εκτός των άλλων, επειδή ο κουρέας δεν έχει pos πλήρωσα στο ξενοδοχείο με κάρτα και ο ξενοδόχος του έδωσε τα μετρητά, χωρίς να σκεφτεί καν την προμήθεια που θα του κρατούσε η τράπεζα. Αν θυμάμαι καλά πλήρωσα 6 ευρώ. Το κουρείο απέχει από το ξενοδοχείο περίπου στα 300 μέτρα. Μπροστά ο κουρέας, κοντά στα 35, με λευκή κάλτσα και σαγιονάρα-δίχαλο, μας οδήγησε στο κουρείο του. Εννοείται ότι δεν μιλάει γρί αγγλικά αλλά αυτό δεν αποτελεί πρόβλημα.

Όταν φτάσαμε στο κουρείο καθίσαμε στις δύο πολυθρόνες που είχε και μας έδειξε εικόνες στο κινητό του, για το πως θέλω να είναι το κούρεμά μου. Για το πως θα κουρευτώ, δεν είχα κανένα λόγο, παρά μόνο η Άντζελα και ο κουρέας.

Κάθομαι στην καρέκλα κεφάλι μπροστά και λούσιμο. Η όλη διαδικασία ήταν διασκεδαστική και η ατμόσφαιρα πέραν του δεόντως φιλική.

Μετά το κουρείο συνεχίσαμε την περιήγησή μας στην πόλη του Σίβας, που έχει 300,000 πληθυσμό και είναι χτισμένη στα 1285 μέτρα.

Çifte Minareli Medrese

Sifaiye Madrasah

Kale Mosque

Sifaiye Madrasah

Πριν από την ανταλλαγή πληθυσμών το 1923 κατοικούσαν ελληνόφωνοι και τουρκόφωνοι Χριστιανοί Ορθόδοξοι, όπως και μια υπολογίσιμη Αρμένικη κοινότητα. Μετά το 1923 οι ελληνόφωνοι εγκαταστάθηκαν στα Σεβαστιανά Πέλλας και στο Βατερό Κοζάνης.

Ήπιαμε τούρκικο καφέ με λουκουμάκι και κάναμε ναργιλέ στο παλιό χάνι Taşhan.

Sifaiye Madrasah με καφετέρια στο εσωτερικό

Sifaiye Madrasah

Taşhan

Taşhan

Δεν είναι η πρώτη φορά που η Άντζελα επισκέπτεται τη χώρα σε αντίθεση με εμένα και της έχει προκαλέσει εντύπωση το γεγονός, πως οι μαντιλοφορεμένες γυναίκες είναι περισσότερες από ότι ήταν το 2014 που την είχε ξανά επισκεφτεί. Βέβαια, δεν λείπουν οι δυτικότροπες φορεσιές με αυτές να φοριούνται περισσότερο από νεαρότερης ηλικίας γυναίκες.

Το βράδυ, πηγαίνοντας για το ξενοδοχείο, σταματήσαμε σε ένα μαγαζί που πουλούσε ξηρούς καρπούς, για να πάρουμε νερό. Την ώρα που παίρναμε τα νεράκια από το ψυγείο, ο υπάλληλος μας έκανε νόημα να τα αφήσουμε. Πήγε μέσα, μας έφερε δύο παγωμένα μπουκάλια και μας πρόσφερε μερικούς ξηρούς καρπούς.

Όλοι τους τόσο φιλικοί. Ο υπάλληλος ονομάζεται Γιλμάζ και από τότε έχουμε κρατήσει κάποια επαφή, αφού την επόμενη ημέρα, φεύγοντας από την πόλη, περάσαμε και αφήσαμε το αυτοκόλλητο του blog, ώστε να επικοινωνήσει μαζί μας.

ΓΚΙΟΡΕΜΕ - ΚΑΠΠΑΔΟΚΙΑ

Οι θερμοκρασίες που βιώναμε μετά τις 10:30 δεν μαρτυρούσαν τα χίλια συν μέτρα υψόμετρο που κινούμασταν και έκαναν την οδήγηση επιπλέον κουραστική. Ο προορισμός μας μόλις 270 χιλιόμετρα μακριά και δεν είναι άλλος από το Γκιόρεμε στην περιοχή της Καππαδοκίας, στο οποίο κάναμε δύο διανυκτερεύσεις.

Από το 1985 το Εθνικό Πάρκο του Γκιόρεμε, μαζί με τις μονολιθικές εκκλησίες της Καππαδοκίας, έχουν ανακηρυχθεί Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς από την UNESCO. Οι πρώτοι χριστιανοί έζησαν εδώ για κρυφτούν από τους διώκτες τους, δημιουργώντας υπόγειες και υπέργειες πόλεις, σκάβοντας και λαξεύοντας τους βράχους. Οι κατασκευές αυτές έχουν βάθος αρκετών δεκάδων μέτρων και περιελάμβαναν τα πάντα όπως: φρεάτια εξαερισμού, κουζίνες, αποθήκες, κοιτώνες, νεκροταφεία, στάβλους και άλλα, παρέχοντας όσο το δυνατόν καλύτερες συνθήκες διαβίωσης. Εκατό περίπου συγκροτήματα - πόλεις υπολογίζεται πως υπάρχουν και τα οποία συνδέονται μεταξύ τους. Το μεγαλύτερο από αυτά το επισκεφτήκαμε την επομένη της άφιξής μας.

Φτάνοντας στο ξενοδοχείο αναζητήσαμε την δροσιά του κλιματιστικού. Μάταια όμως. Το κλιματιστικό ήταν χαλασμένο και έξω ο τόπος έβραζε, παρά τα 1100 μέτρα υψομέτρου. Μας άλλαξαν δωμάτιο μετά από απαίτησή μας, αλλά και πάλι στο καινούργιο δωμάτιο το κλιματιστικό δεν λειτουργούσε. Καθώς δεν μπορούσαν να κάνουν κάτι άλλο εκείνη τη στιγμή, όπως και εμείς άλλωστε, τους ζητήσαμε για την επόμενη ημέρα άλλο δωμάτιο, το οποίο να είναι πλήρως λειτουργικό, γιατί αλλιώς θα ζητούσαμε την συνολική επιστροφή των χρημάτων μας. Όλες αυτές οι συζητήσεις πρέπει να τονίσω πως έγιναν με πολιτισμένο τρόπο. Αυτή ήταν απ’ ότι θυμάμαι και η μοναδική παραφωνία στην Τουρκία.

Στο κατάλυμα παραμείναμε τόσο όσο χρειαζόταν για ένα κοπάσει η ζέστη. Μόλις αισθανθήκαμε ότι η θερμοκρασία ήταν υποφερτή, επισκεφτήκαμε την κωμόπολη Μουσταφάπασα ή στα ελληνικά Σινασός. 

Η Σινασός ήταν ένα από τα 18 ελληνόφωνα χωριά της Καππαδοκίας και πριν από την ανταλλαγή πληθυσμών το 1924, ο πληθυσμός της ανερχόταν σε περίπου 3.000 Έλληνες και 500 Τούρκους.  Η Σινασός φημίζεται για τα υπέροχα αρχοντικά και τις όμορφες αυλόπορτες των Ελλήνων, οι οποίοι ασχολούνταν με το εμπόριο κυρίως μαύρου χαβιαριού. 

Αυλόπορτες των παλαιών κατοικιών

Πλάκα στον εξωτερικό τοίχο οικίας, με ελληνική επιγραφή

Στο κέντρο υπάρχει ο ναός των Αγίου Κωνσταντίνου και Ελένης, που διατηρείται μέχρι σήμερα. 

Ναός Αγίου Κωνσταντίνου και Ελένης

Στη Βόρεια Εύβοια υπάρχει κωμόπολη με το όνομα Νέα Σινασός, με πολλά και σημαντικά κειμήλια από τη μητρική πόλη.

Επιστρέφοντας από τη Σινασό, είδαμε μια μηχανή με ελληνικές πινακίδες και σκεφτήκαμε να αφήσουμε ένα χαρτάκι με το τηλέφωνό μου, προκειμένου να επικοινωνήσει μαζί μας. Αυτό δυστυχώς δε συνέβη και σκέφτομαι ότι ίσως να μην είχα ασφαλίσει καλά το χαρτάκι.

Όσο ζέστη έχει το πρωί, άλλη τόση είναι η δροσιά το βράδυ και ευτυχώς δηλαδή γιατί aircondition, γιοκ.

Η πόλη το βράδυ ήταν γεμάτη από κόσμο. Τουρίστες παντού, να πηγαίνουν πέρα δώθε και στα μαγαζιά να μην πέφτει καρφίτσα. Μετά την Κωνσταντινούπολη, η περιοχή πρέπει να είναι το πιο τουριστικό μέρος της Τουρκίας.

Την επόμενη ημέρα ξυπνήσαμε λίγο πριν της πέντε το πρωί. Μπορεί η ιστορία και τα τοπία της περιοχής να είναι εντυπωσιακά, αλλά πιστεύω πως οι περισσότεροι που έρχονται εδώ είναι για να ανέβουν στα αερόστατα. Η τιμή για μια τέτοια δραστηριότητα ανέρχεται, όπως πληροφορηθήκαμε, στα 180€.

Υπάρχουν βέβαια και αυτοί που έρχονται απλώς για να θαυμάσουν αυτό το μοναδικό γεωλογικό φαινόμενο από κοντά και να δουν το υπερθέαμα με τα αερόστατα, όπως κάναμε άλλωστε και εμείς.

Είδαμε αρκετές γυναίκες που είχαν νοικιάσει βραδινά φορέματα και είχαν ανέβει στους βράχους για να φωτογραφηθούν με φόντο το τοπίο και τα αερόστατα. Πολλοί νεόνυμφοι έρχονται επίσης εδώ, για να φωτογραφηθούν.

Καβαλήσαμε τη μηχανή και φύγαμε για να πιάσουμε θέση στο μαγευτικό τοπίο, όπου θα στηθούν τα αερόστατα για την απογείωση. Ούτε πέντε λεπτά δεν κάναμε να φτάσουμε.

Ακόμα είχε σκοτάδι και στην περιοχή επικρατούσε ένα δομημένο χάος θα έλεγα, από βανάκια και μεγάλα αγροτικά, που σέρνουν το καλάθι του αερόστατου πάνω σε ειδικά διαμορφωμένο τρέιλερ, ψάχνοντας το κατάλληλο σημείο για να το αναπτύξουν.

Στον χώρο υπάρχει ηχορύπανση που δημιουργείται από την οχλαγωγία, τους καυστήρες των αερόστατων, ίσως από μικρές γεννήτριες και από τα οχήματα που κατέφθαναν στον χώρο. Ο κουρνιαχτός που έχει δημιουργηθεί, γίνεται αντιληπτός από τις δέσμες των φώτων των οχημάτων που κυκλοφορούν εκείνη τη στιγμή.

Πριν ακόμα σηκωθεί έστω και ένα αερόστατο, το θέαμα είναι ήδη εντυπωσιακό. Οι χρονικά ακανόνιστες πύρινες γλώσσες από τους καυστήρες των αερόστατων που έχουν σκορπιστεί γύρω μας, φωτίζουν την - για λίγο ακόμη - σκοτεινή ομορφιά του τοπίου.

Τα μπαλόνια αρχίζουν το ένα μετά το άλλο να ανυψώνονται, σχηματίζοντας την ολοκληρωμένη μορφή τους και ο κόσμος ξεκινά την επιβίβαση στο καλάθι. Ανάλογα με το αερόστατο και το καλάθι, ο αριθμός των επιβατών ποικίλει, με το 12 να είναι το ελάχιστο και 28 το μέγιστο.

Επειδή τα λόγια και οι εικόνες δεν μπορούν να μεταφέρουν σε απόλυτο βαθμό την ατμόσφαιρα, βάλτε στο πρόγραμμα σας, αν δεν το έχετε ήδη κάνει, να έρθετε εδώ! Τότε και μόνο τότε θα ζωντανέψει η παραπάνω περιγραφή.

Ο ενθουσιασμός μας είναι πολύ μεγάλος και όλοι ανυπομονούμε να δούμε τα αερόστατα στον αέρα. Η πρώτη απογείωση γίνεται στις 05:30. Φωτογραφικές και κινητά παίρνουν φωτιά. Μετά από μερικά λεπτά, βρίσκονται πάνω από το ιστορικό Εθνικό Πάρκο του Γκιόρεμε.

Πόσα ήταν; Δεν ξέρω. Αλλά ο ουρανός ήταν γεμάτος. Αν θα έκανα τώρα μια πρόβλεψη, αυτή θα ήταν περισσότερα από 70 λιγότερα από 100.

Βλέποντάς τα από μακριά, σου δίνεται η εντύπωση πως είναι ακίνητα.

Η προσγείωση είναι η προτελευταία πράξη που πρέπει να παρακολουθήσετε. Το που θα προσγειωθεί, έχει να κάνει με το από που φυσάει. Εμείς ακολουθήσαμε 2-3 από αυτά, μέχρι την προσγείωσή τους. Καθώς χάνουν ύψος τα αερόστατα και βρίσκονται σε διαδικασία προσγείωσης, τα αγροτικά με τα τρέιλερ και τα βανάκια της κάθε ομάδας τρέχουν από κάτω να τα προλάβουν, ώστε το καλάθι να προσγειωθεί κατευθείαν πάνω στο τρέιλερ. Το δομημένο χάος που περιγράφω παραπάνω επιστρέφει. Ο κουρνιαχτός που δημιουργείται είναι τέτοιος που “πνίγει” όλη την περιοχή. Στις 07:30 έχουν όλα πια τελειώσει και η τελευταία πράξη γράφεται με την απομάκρυνση όλων.

Αφού δεν γύρισε σε τεμάχια σε τέτοιους δρόμους, καλό πρέπει να είναι.

Επιστρέψαμε στο ξενοδοχείο, τινάξαμε ρούχα, βγάλαμε δύο κιλά σκόνη από πάνω μας, κάναμε μπάνιο και φυσήξαμε μανιωδώς τη μύτη μας, η οποία καθάρισε μετά από τρεις ημέρες. Συμβουλή στους μελλοντικούς επισκέπτες, να έχουν μαζί τους μια μασκούλα, για να γλιτώσουν τα πολλά.

Μετά το πρωινό κάναμε μια βόλτα στην περιοχή του Γκιόρεμε και ύστερα πήγαμε στο Ντερίνκογιου (Μαλακοπή). Εδώ βρίσκεται η μεγαλύτερη από τις υπόγειες πόλεις που έχουν βρεθεί. Αρχικά είχαν κατασκευαστεί δύο όροφοι και επεκτάθηκε σε μεγάλο βαθμό κατά τη Βυζαντινή περίοδο (780 - 1180), για να χρησιμεύσει ως καταφύγιο από τους διώκτες. Έφτασε να έχει τουλάχιστον οκτώ επίπεδα και μέγιστο βάθος τα 85 μέτρα. 

Ωστόσο, ο επισκέπτης θα περιηγηθεί σε ένα αρκετά περιορισμένο χώρο και δε συνίσταται σε κλειστοφοβικούς.

Καρδιακά νοσήματα, υψηλή πίεση και άσθμα.
Αν είσαι σε αυτή τη κατηγορία μη μπεις!

Υπολογίζεται, πως κατά τη διάρκεια της λειτουργίας της μπορούσε να φιλοξενήσει αρκετές χιλιάδες κόσμου. Κάπου διάβασα μεταξύ 10 και 20 χιλιάδων ανθρώπων!

Όταν η περιοχή καταλήφθηκε από τους Οθωμανούς χρησιμοποιήθηκε ξανά ως καταφύγιο και παρείχε προστασία μέχρι το 1923, οπότε και έγινε η ανταλλαγή των πληθυσμών. Από τότε δεν έχουν ξαναχρησιμοποιηθεί.

Η ώρα που πήγαμε δεν ήταν ώρα αιχμής, αλλά είχε αρκετό κόσμο. Η είσοδος έχει 300 τούρκικες λίρες, δηλαδή περίπου 8,50€. Αν είστε με μηχανή και κουβαλάτε τον εξοπλισμό σας ρωτήστε στο ταμείο που να τα αφήσετε. Υπάρχει ένα γραφείο στα δεξιά που λειτουργεί ως βεστιάριο, χωρίς φύλαξη.

Η θερμοκρασία εντός της υπόγειας πόλης ήταν ιδανική. Βγαίνοντας όμως ξανά στην επιφάνεια νιώσαμε το αλύπητο χτύπημα του ήλιου. Κατευθυνθήκαμε προς το πρώτο σκιερό μέρος που βρήκαμε, για να δροσιστούμε. Είναι μια μικρή πλατεία με δέντρα, που στην πραγματικότητα είναι ο υπαίθριος χώρος ενός καφενείου. Οι θαμώνες του είναι αποκλειστικά άνδρες, οι οποίοι στην παρουσία της Άντζελας στο χώρο σταματάνε ότι έκαναν τη στιγμή εκείνη, μας κοιτάνε και αφού ικανοποιήθηκε η περιέργειά τους συνέχισαν να κάνουν ότι έκαναν. Αυτό μας προκάλεσε ένα χαμόγελο, καθώς η σκηνή μας φάνηκε αστεία.

Καθόμαστε σε ένα από τα ελάχιστα άδεια τραπέζια. Κάποιος από όλους μας έκανε την μαγική ερώτηση: “Από πού είστε;”, για να του πω: “Μάντεψε. Έχεις τρεις ευκαιρίες”. Μετά από αρκετές υποθέσεις, κάποιος είπε “Γιουνανιστάν”. Έγνεψα το κεφάλι καταφατικά και μας απάντησε ότι η περιοχή είχε πολλές ελληνικές οικογένειες κατά το πρόσφατο παρελθόν. Σε τι γλώσσα ειπώθηκαν όλα τα παραπάνω, μη ρωτάτε! Σημασία έχει ότι συνεννοηθήκαμε.

Η βάση ενός δέντρου είχε μετατραπεί σε κάδο ανακύκλωσης πλαστικών μπουκαλιών. Κάθε τόσο ένα ιπτάμενο μπουκαλάκι από κάποια γωνιά του καφενείου κατέληγε εκεί.

Επιστρέψαμε στο Γκιόρεμε, με μια σύντομη στάση στο Ουτσχισάρ, στην Κοιλάδα των Περιστεριών, για να δούμε τις λαξεμένες μέσα στους βράχους κατοικίες.

Η κακούργα παραλίγο να με δαγκώσει. Το νου σας στις καμήλες!!!

Παράσταση Καραγκιόζη στο Ουτσχισάρ

Μετά από ένα καλό γεύμα και δύο παγωμένες μπύρες, γυρίσαμε στο ξενοδοχείο για ξεκούραση στο νέο μας δωμάτιο, με λειτουργικό κλιματιστικό αυτή τη φορά.

Εδώ, λόγω της τουριστικότατης περιοχής, δεν υπάρχει η σχετική απαγόρευση του αλκοόλ που εφαρμόζεται σε άλλες περιοχές, λόγω θρησκείας.

Το τελευταίο μας βράδυ περιηγηθήκαμε με τα πόδια στην πόλη, ώσπου καταλήξαμε για δείπνο σε ένα από τα πολλά μαγαζιά εστίασης που υπάρχουν.

ΜΠΟΛΟΥ

Πριν την αναχώρησή μας από το Γκιόρεμε, έκανα έναν ακόμη έλεγχο στα ρουλεμάν και έκρινα πως ακόμα βαστάνε. Έτσι αποφασίζουμε να φτάσουμε Ελλάδα με αυτά. Από τότε που διαπίστωσα το θέμα με τα ρουλεμάν, έχουμε διαφοροποιήσει το πρόγραμμα κόβοντας κάποιες ημέρες, ώστε να επισπεύσουμε την επιστροφή μας.

Αναχώρηση με συνοδεία το θέαμα των αερόστατων

Κάπου εδώ θα κάνω μια σύντομη παρένθεση για να αναφερθώ στη επικοινωνία που είχαμε με την Μοτοδυναμική για το θέμα ρουλεμάν.

“5/8/2023 ενώ είμαστε ακόμη στη Ρωσία και πιο συγκεκριμένα στο Πιάτιγκορσκ έστειλα email παρουσιάζοντας το πρόβλημα, τις ενέργειες που είχα κάνει μέχρι στιγμής και τι ζητάω από αυτούς (αν μπορείτε να επικοινωνήσετε με κάποια αντιπροσωπεία της Yamaha, ώστε μπαίνοντας στην Τουρκία από τη Γεωργία να μου αντικαταστήσει τα ρουλεμάν του τιμονιού).

14/8/2023 λαμβάνω απάντηση (βρισκόμαστε στο Σίβας) και μου ζητούν να τους πω προς ποια πόλη κατευθυνόμαστε, καθώς και σε ποια αντιπροσωπεία είχα στείλει email (Είχα στείλει στην Yamaha Τραπεζούντας και μου απάντησαν ότι δεν συνεργάζονται πια με την Yamaha). Όπως επίσης και τον αριθμό πλαισίου της μοτοσικλέτας.

Αυτό ήταν το πρώτο και το τελευταίο e-mail από την Yamaha, για το θέμα αυτό.

Την ίδια μέρα απάντησα, στέλνοντας ότι στοιχεία μου ζήτησαν και το δρομολόγιο που θα ακολουθούσαμε.

16/8/2023 στέλνω ξανά e-mail πληροφορώντας τους πως άλλαξα το δρομολόγιο και θα μπούμε Ελλάδα στις 19/8/2023 (τελικά μπήκαμε 18/8/2023) από Κήπους, ρωτώντας τους που θα έχουν άμεσα διαθέσιμα τα ανταλλακτικά, ώστε να μπορέσω να επισκευάσω την μηχανή.

22/8/2023 φτάσαμε Καλαμάτα και μετά από 2-3 μέρες επικοινώνησε τηλεφωνικώς μαζί μου ο τεχνικός διευθυντής της Yamaha (πολύ ευγενικός, οφείλω να το πω). Του εξήγησα τη κατάσταση και του είπα πως τα αντανακλαστικά τους είναι αργά και πως η μετακίνησή μας ήταν πιο γρήγορη από την ηλεκτρονική μας αλληλογραφία. Στο τέλος του επισήμανα πως από τη Yamaha το μόνο που ζητούσα ήταν απλά να με κατευθύνει και τίποτε άλλο απολύτως!”

Στις 06:30 το θερμόμετρο στο κοντέρ έγραφε 16 βαθμούς. Ήταν η ώρα που βάρεσα τη μιζιά της αναχώρησης από το Γκιόρεμε. Ο στόχος μας ήταν να φτάσουμε στο Μπολού, μια πόλη που στέκεται στο μέσο της διαδρομής Ιστανμπούλ – Άγκυρας. Η απόσταση είναι κοντά στα 450 χιλιόμετρα και έτσι αποφασίζουμε να μπούμε στην Εθνική οδό.

Για να πληρώσουμε τα διόδια, πηγαίνουμε εκεί που λέει ΝΑΚΙΤ και συνήθως είναι στο τέρμα δεξιά κιόσκι. Εκεί μπορείτε να πληρώστε είτε με μετρητά, είτε με κάρτα. Τα υπόλοιπα κιόσκια είναι τύπου e-pass.

Τα χιλιόμετρα έρχονται γρήγορα και αδιάφορα στην τρίιχνη ανά κατεύθυνση, με ΛΕΑ, εθνική οδό. Σύντομα περνούσαμε έξω από την Άγκυρα και κατά τις 13:30 μπαίναμε στο Μπολού. Αυτά είναι τα καλά όταν ξεκινάς νωρίς το πρωί.

Το Μπολού (Κλαυδιούπολις) έχει 185.000 πληθυσμό και βρίσκεται σε υψόμετρο 730 μέτρων. Σύμφωνα με τον Παυσανία ιδρύθηκε από Αρκάδες της Μαντινείας. (Υπάρχει αρχαιολογικός χώρος της αρχαίας Μαντινείας 14χλμ βόρεια της Τρίπολης). Στην ρωμαϊκή εποχή ονομαζόταν Κλαυδιούπολις, από τον αυτοκράτορα Κλαύδιο, όπως μαρτυρούν τα νομίσματα που βρέθηκαν εκεί. Οι Τουρκμένοι εγκαταστάθηκαν στην πόλη τον 11ο αιώνα και αναφερόταν ως Μπόλι, εκτουρκίζοντας το όνομα από την ελληνική λέξη «πόλη».

Στον κεντρικό εμπορικό πεζόδρομο της πόλης χτυπά ο παλμός της.  

Η Μπολού ήταν η τελευταία πόλη σε αυτό το ταξίδι στην Τουρκία και ήταν μια ευχάριστη έκπληξη. 

Yukari Tashan

Μνημείο Koroglu, ποιητή του 17ου αιώνα, με  φόντο τον Ατατούρκ

Πλατεία Δημοκρατίας

Yukari Tashan

Παράλληλα, μας προετοίμαζε για την επιστροφή στην κανονικότητα της πατρίδας, καθώς έχει ομοιότητες με την ελληνική κουλτούρα. Εδώ, το φαινόμενο της επαιτείας έκανε την παρουσία του, όπως και οι αναβάτες με σκούτερ χωρίς κράνος να περνάνε από τις πλατείες και τους πεζόδρομους και μάλιστα άκοποι.

Το πιο ωραίο όμως στο Μπολού βρίσκονταν στο δωμάτιο μας και αυτό ήταν οι ντουλάπες – τουαλέτα και ντουζιέρα.

Ντουλάπα έκπληξη!

ΕΛΛΑΔΑ

Το επόμενο πρωινό βάλαμε πλώρη για τα σύνορα με την Ελλάδα. Υπήρξε αρχικά μια σκέψη να μπούμε στην Πόλη προτού αφήσουμε την Τουρκία, τελικά όμως το απορρίψαμε όταν σκεφτήκαμε το κυκλοφοριακό. Είναι γνωστό, ότι στην Πόλη τα μποτιλιαρίσματα είναι μόνιμο φαινόμενο.

Φτάνοντας στα σύνορα είχε αρκετή κίνηση. Κάναμε λίγο παραπάνω από δύο ώρες για να περάσουμε τις διαδικασίες και να πιούμε μετά από πολύ καιρό το πρώτο μας φρέντο εσπρέσο, στην Αλεξανδρούπολη. Στον καφέ μας έκανε παρέα ο Σάκης, ιντερνετικός φίλος, που ζει εκεί.

Στα σύνορα με Ελλάδα

Ψάχνοντας στην πόλη για δωμάτιο μέσα από την πλατφόρμα της Booking, διαθέσιμο δωμάτιο δεν υπήρχε ούτε για πλάκα, ούτε και όταν επικοινωνήσαμε τηλεφωνικά με τα καταλύματα. Αποφασίσαμε με αυτά τα δεδομένα να κάνουμε 60 επιπλέον χιλιόμετρα και να διανυκτερεύσουμε στην Κομοτηνή, η οποία ήταν η δεύτερη επιλογή. Σε όλη τη διαδρομή φυσούσε αρκετά και οι ριπές που δεχόμασταν ήταν αρκετά δυνατές.

Τα τελευταία χιλιόμετρα θέλαμε να είναι χαλαρά. Να μην μας πιάσει η βιασύνη της επιστροφής. Μετά την Κομοτηνή πήγαμε προς Ξάνθη και ακολουθήσαμε τον παλιό δρόμο για Δράμα περνώντας από το Παρανέστι. Στην Ασπροβάλτα πιάσαμε την Εγνατία, μέχρι και την έξοδό μας για τα Αμπελάκια στη Λάρισα, όπου διανυκτερεύσαμε.

Το βράδυ στις ειδήσεις μαθαίνουμε πως έχει πιάσει φωτιά η περιοχή της Αλεξανδρούπολης. Αρχικά ξεκίνησε να καίει το νότιο δασικό σύμπλεγμα Έβρου και μετά από μερικές ημέρες κάηκε το δάσος της Δαδιάς. Σύμφωνα πάντα με την ενημέρωση που είχαμε, η φωτιά προκλήθηκε από κεραυνό και έκανε κάρβουνο 960,000 στρέμματα. Για να καταλάβετε το μέγεθος είναι η μεγαλύτερη φωτιά στην ιστορία της Ευρωπαϊκής Ένωσης από το 2000, όταν ξεκίνησε η καταγραφή των σχετικών δεδομένων.

Συνεχίσαμε την κάθοδό μας από επαρχιακούς δρόμους, περνώντας έξω από τη Λάρισα και τη Λαμία για να φτάσουμε στον Επτάλοφο (Αγόριανη).

Στις 22 Αυγούστου, γραφόντουσαν τα τελευταία χιλιόμετρα της υπέροχης αυτής εκδρομής. Φτάσαμε Καλαμάτα στις έντεκα το βράδυ.

ΡΕΖΟΥΜΕ

Επιστρέψαμε στο σπίτι μας σώοι και ασφαλείς. Αυτό από μόνο του ορίζει την επιτυχία της κάθε δραστηριότητας και μετά πάμε στα άλλα.

Το μηχανάκι γύρισε πίσω με 14,000 επιπλέον χιλιόμετρα σε 48 ημέρες και αυτό μεταφράζεται σε ένα μέσο όρο 291 χιλιόμετρα ανά ημέρα.

Παρατηρήστε στον παρακάτω πίνακα τα έξοδα καυσίμου της Ρωσίας και τα χιλιόμετρα που διανύσαμε με αυτά!

ΕΥΡΩΠΗ ( Ανέβασμα)                                                      7 μέρες	303,75 €	3220 χλμ
ΡΩΣΙΑ                                                                             26 μέρες	165,41 €	7000 χλμ
ΓΕΩΡΓΙΑ (Φουλαρισμένοι από Ρωσία)                            5 μέρες	31,45 €	950 χλμ
ΤΟΥΡΚΙΑ                                                                          6 μέρες	135,64 €	1765 χλμ
ΕΛΛΑΔΑ (Επιστροφή) – (Φουλαρισμένοι από Τουρκία)  4 μέρες	83,00 €	1115 χλμ
ΣΥΝΟΛΟ	719,25 €	14050 χλμ

Ο παρακάτω πίνακας δείχνει τα έξοδα στις βασικές κατηγορίες.

	ΦΑΓΗΤΟ-ΠΡΩΙΝΟ-ΣΟΥΠΕΡΜΑΡΚΕΤ	ΚΑΤΑΛΥΜΑΤΑ	ΚΑΦΕΣ-ΝΕΡΑ-ΨΙΛΙΚΑ	ΔΙΟΔΙΑ-ΤΟΥΝΕΛ	ΕΙΣΟΔΟΙ-ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ-Μ.Μ.Μ.
ΕΥΡΩΠΗ	205,98 €	198,81 €	48,21 €	46,14 €	2,02 €
ΡΩΣΙΑ	561,55 €	803,10 €	147,35 €	9,75 €	94,21 €
ΓΕΩΡΓΙΑ	156,50 €	156,96 €	19,34 €	0,00 €	16,92 €
ΤΟΥΡΚΙΑ	105,21 €	169,66 €	61,77 €	10,65 €	20,52 €
ΕΛΛΑΔΑ ΕΠ.	131,40 €	162,00 €	37,00 €	32,60 €	0,00 €
ΣΥΝΟΛΟ	1.160,64 €	1.490,53 €	313,67 €	99,14 €	133,67 €

Στα ταξίδια προκύπτουν και άλλα έξοδα από άλλες κατηγορίες εκτός των παραπάνω, όπως για παράδειγμα είναι το φαρμακείο, δώρα και σουβενίρ, διάφορα για τη μηχανή (πλύσιμο, σπρέι αλυσίδας κτλ), προσωπικές αγορές, τηλεφωνία, ασφαλιστικές καλύψεις (υγείας, οχήματος κτλ) και η λίστα μεγαλώνει όσο μεγαλώνει και το ταξίδι.

Εμείς, από την άλλη, γυρίσαμε πιο πλούσιοι σε εικόνες και εμπειρίες. Τα ταξίδι μας ήδη μοιάζει σαν να ήταν ένα όνειρο, που δυστυχώς ή ευτυχώς τελείωσε.

Εύχομαι να καταφέραμε να σας ταξιδέψουμε μέσα από τα κείμενα, τις φωτογραφίες και τα βίντεο μας.

Είμαστε όμως βέβαιοι, πως ούτε η φωτογραφία, μα ούτε το βίντεο μπορεί να μεταφέρει στο απόλυτο το αίσθημα που δημιουργείται στα ταξίδια. Απλά γαργαλούν τις αισθήσεις αυτών που τις βλέπουν και δημιουργούν μια βάση και πληροφορία για μελλοντικούς στόχους άλλων.

Καλή αντάμωση στους δρόμους!!!