Σουηδική Λαπωνία και Στοκχόλμη (+ Βίντεο)

Κείμενο: Κώστας Μανούσος

  

Φωτογραφίες: Κώστας και Άντζελα

 Το ταξίδι μας στη Σουηδική Λαπωνία προέκυψε όταν είδαμε την προσφορά της Aegean για Στοκχόλμη και είναι η δεύτερη φορά που κάνουμε χρήση αυτής της πολιτικής που εφαρμόζει η εταιρία τα τελευταία χρόνια. Το πρώτο μας ήταν στην Πολωνία. Ένας πρόσθετος λόγος για να πραγματοποιηθεί αυτό το ταξίδι ήταν πως στην Στοκχόλμη μπορούσαμε να κάνουμε χρήση ενός διαμερίσματος χωρίς κόστος, πράγμα που θα μας γλίτωνε από επιπλέον έξοδα

Το είπαμε σε κάποιους φίλους μας και ενθουσιάστηκαν με την ιδέα. Έτσι αυτή τη φορά θα είχαμε παρέα. Την Βικτώρια και τον Δημήτρη. 

Ο Δημήτρης είναι ο παιδικός φίλος της Άντζελας και η Βικτώρια φίλη του Δημήτρη. Όλο αυτό θα μπορούσε να είναι και κυπριακό ονοματεπώνυμο αφού είναι… “Φίλη Φίλου”.

Καθώς είχαμε κλείσει τα αεροπορικά από νωρίς διαθέταμε αρκετό χρόνο για να οργανώσουμε ένα αξέχαστο ταξίδι.

Το πρόγραμμα εν συντομία είχε ως εξής: 

Αθήνα – Στοκχόλμη, από εκεί ξανά αεροπορικώς για Luleå και ενοικίαση αυτοκινήτου με την άφιξή μας.

Το road trip ξεκινά με επίσκεψη στο Ροβανιέμι (Φινλανδία), αφού πρώτα κάνουμε μια στάση στο Κέμι για έναν καφέ στο σπίτι ενός ζευγαριού Φινλανδών μοτοσικλετιστών.

Επιστροφή στη Σουηδία και στην πόλη της Κίρουνα για spa στο ξενοδοχείο, βόλτα με έλκηθρο που θα τραβάνε σκυλάκια χάσκι και επίσκεψη στο φημισμένο Ιce Ηotel.

Το road trip τελειώνει με μία εκδρομή, στην πόλη Jokkmokk των Λαπώνων, όπου κάθε χρόνο τέτοια εποχή λαμβάνει χώρα μία εμποροπανήγυρη, αφού όμως πρώτα κάνουμε μια σύντομη στάση στην Gammelstad Town.

Το τρένο είναι το μέσο που θα μας μεταφέρει από τα βόρεια της χώρας στην πρωτεύουσά της, την Στοκχόλμη. Αρχικά ήταν να μείνουμε εκεί για τέσσερις διανυκτερεύσεις, αλλά λόγω αλλαγών στις πτήσεις από μέρους της Aegean, έγιναν τελικά έξι. Αυτές οι δύο επιπλέον μέρες επέτρεψαν σε εμένα και την Άντζελα να επισκεφτούμε την πόλη της Στοκχόλμης (το γιατί θα το καταλάβετε παρακάτω).

Την δωδέκατη ημέρα (8 Φεβρουαρίου 2024) επιβιβαζόμαστε στο αεροπλάνο της επιστροφής για Αθήνα και από εκεί για Καλαμάτα.

Η προνοητικότητα της Άντζελας να κάνουμε τις κρατήσεις (εσωτερική πτήση, τρένο, ξενοδοχεία, σπα, βόλτα με τα χάσκι) μήνες νωρίτερα, αποδείχτηκε οικονομικά πολύ καλή επιλογή. Ειδικά στα ξενοδοχεία πετύχαμε αρκετά καλές τιμές και βεβαίως διαθέσιμα δωμάτια!

Το βόρειο σέλας, που ήταν και δυστυχώς παραμένει να είναι στα top των επιθυμιών μας, δε καταφέραμε να το δούμε καλά. Είχαμε κατεβάσει και application για σχετική ενημέρωση. Όμως, δεν σταθήκαμε αρκετά τυχεροί, όπως έγινε με τον καιρό!

Ό χειμώνας φέτος στη Σκανδιναβία ήταν ιδιαίτερα σκληρός και δυο βδομάδες πριν πάμε, το θερμόμετρο είχε φτάσει να δείχνει μείον 35 βαθμούς Κελσίου στις περιοχές στις οποίες επρόκειτο να κινηθούμε. Αυτό μας είχε προβληματίσει, μιας και εμείς είμαστε άμαθοι σε τέτοιες θερμοκρασίες, ούτε διαθέτουμε τον κατάλληλο εξοπλισμό. Παρακολουθούσαμε σχεδόν καθημερινά το θερμόμετρο στην πλατεία του Ροβανιέμι από την webcam που είναι τοποθετημένη στην πλατεία.

Τις ημέρες που βρισκόμαστε στον βορρά οι θερμοκρασίες κυμαίνονταν από μείον 6 έως 2 βαθμούς Κελσίου. 

ΣΟΥΗΔΙΚΗ ΛΑΠΩΝΙΑ

Στις 28 Ιανουαρίου λοιπόν, πήραμε την πτήση για Στοκχόλμη, διάρκειας περίπου 4 ωρών, για να καταλήξουμε το βράδυ της ίδιας ημέρας, μετά από πεντάωρη αναμονή και μιάμισης ώρας ακόμα πτήσης, στον καλυμμένο από χιόνι αεροδιάδρομο της πόλης Lulea.

Επειδή η μοτοσικλέτα είναι πάντα θέμα συζήτησης, κατά τη διάρκεια εκείνης της ημέρας έγινε κουβέντα για το πόσο πιο πολύ μας αρέσουν τα ταξίδια με τη μηχανή.

Καθώς οι πτήσεις μας ήταν με διαφορετικές εταιρίες και με διαφορετικές πολιτικές για τα μεγέθη και τα βάρη των αποσκευών, έπρεπε να ακολουθήσουμε την μικρότερη διάσταση και βάρος. Για παράδειγμα οι διαστάσεις που έχει η Aegean για τις βαλίτσες καμπίνας είναι ελαφρώς μεγαλύτερες από αυτές της Norwegian, που αντίστοιχα δίνει περισσότερα κιλά στην παραδοτέα αποσκευή.

Αφού τις παραλάβαμε, μπήκαμε στο αυτοκίνητο που είχαμε νοικιάσει - ένα Peugeot 3008 - και κατευθυνθήκαμε προς το ξενοδοχείο μας.

Το αυτοκίνητο ήταν πλούσια εξοπλισμένο, κάνοντας τις μετακινήσεις μας ευχάριστες και με ασφάλεια. Αν ο χώρος του πορτμπαγκάζ ήταν και λίγο μεγαλύτερος θα άγγιζε το τέλειο.

Κάποιοι από εσάς, και πολύ εύλογα, μπορεί να αναρωτηθείτε αν το αυτοκίνητο ήταν 4Χ4 ή τι ελαστικά είχε τοποθετημένα. Το όχημα δεν ήταν τετρακίνητο και τα ελαστικά του ήταν χωρίς καρφιά με ένδειξη M+S (λάσπη και χιόνι). Λαμβάνοντας υπόψη ότι το οδόστρωμα στις περισσότερες των περιπτώσεων ήταν μόνιμα καλυμμένο με πάγο, η συμπεριφορά τους ήταν υποδειγματική, πάντα όμως σε συνδυασμό με την αμυντική οδήγηση.

Φτάνοντας αφήσαμε τις βαλίτσες στα δωμάτια και βγήκαμε με τα πόδια για φαγητό. Ο ήχος από το περπάτημά μας, οι φωνές μας και τα γέλια μας, έδωσαν προς στιγμήν ζωή στους λευκούς, παγωμένους, άδειους δρόμους της πόλης.

Στην μικρή αυτή διαδρομή είχαμε για παρέα τα φωτιζόμενα παράθυρα των σπιτιών και τα βουνά από χιόνι που μας θύμισε τις κακοκαιρίες πριν από μερικές εβδομάδες.

Στις σκανδιναβικές χώρες δεν υπάρχουν παντζούρια στα παράθυρα και συνηθίζεται να έχουν ένα φωτιστικό σχεδόν σε καθένα από αυτά και μερικές φορές παρέα με ένα μικρό φυτό.

Η ώρα είχε πάει εννιά και ήμασταν μάλλον πολύ τυχεροί που φάγαμε εκείνο το βράδυ στο μοναδικό μαγαζί που ήταν ανοιχτό μέχρι εκείνη την ώρα, αφού λίγο μετά την παραγγελία μας το προσωπικό ξεκίνησε τις προετοιμασίες κλεισίματος.

Την επόμενη μέρα, προτού ξεκινήσουμε για το Kemi (Φινλανδία), πήγαμε για έναν σύντομο περίπατο, για να δούμε την πόλη με το φως της ημέρας. Οι δρόμοι είχαν αποκτήσει ξανά ζωή. Άνθρωποι με αυτοκίνητα, ποδήλατα και πεζή πηγαινοέρχονται με εμάς ανάμεσά τους που έχουμε όμως λάθος θέση πάνω στον πεζόδρομο! “Πως το είπες αυτό; Τι εννοείς;” μπορεί κάποιοι από εσάς να σκεφτήκατε. 

Εδώ η κίνηση στους πεζόδρομους είναι αντίθετη από αυτή των δρόμων. Έπρεπε δηλαδή να κινούμασταν στην αριστερή μεριά και όχι στην δεξιά. Αυτό το μάθαμε μετά από παρατήρηση που μας έγινε, αφού κοντέψαμε να “φιληθούμε” με τους απέναντι και πιο συγκεκριμένα με ένα κύριο που δε μου έμοιαζε καθόλου για Σουηδός, ξέρετε αυτούς τους ψηλούς ξανθούς με τα ανοιχτόχρωμα μάτια. Η παρατήρηση ήταν σε ευγενικό τόνο, όπως άλλωστε αρμόζει στην σουηδική κοινωνία, μια κοινωνία από την οποία απέχουμε κατά πολύ εμείς οι Έλληνες. Οι κοινωνικές διαφορές που έχουμε είναι τεράστιες, χωρίς να θέλω να πω ότι η δική μας είναι και απαραίτητα χειρότερη. Το λέω αυτό διότι μετά από μερικές μέρες στην ίδια πόλη βιώσαμε την ακαμψία της κοινωνικής δομής τους! 

Τα πρώτα χιλιόμετρα έγιναν προς το Kemi της Φινλανδίας, αφού πρώτα σταματήσαμε στην Haparanda που βρίσκεται πάνω στα σύνορα Σουηδίας-Φινλανδίας, απέναντι από την Φινλανδική πόλη Tornio.

Σύνορα Φινλανδίας - Σουηδίας

Όταν η Σουηδία παραχώρησε τη Φινλανδία στη Ρωσία το 1809, τα σύνορα ορίστηκαν κατά μήκος των ποταμών Tornio και Muonio. Στις αρχές του 20ου αιώνα η Haparanda απολάμβανε εμπορική και πολιτική σημασία δυσανάλογη με το μέγεθός της, λόγω της θέσης της στην κεφαλή του κόλπου της Βοθνίας. 

Οι αποστολές της Αρκτικής και της Ανταρκτικής του 19ου και του 20ου αιώνα, συμπεριλαμβανομένης αυτής του ναύαρχου Peary των ΗΠΑ, είχε προμηθευτεί γούνες από την εταιρεία Hermansons, το κατάστημα της οποίας εξακολουθεί να βρίσκεται στη πόλη και λειτουργεί ως έκθεση. Ένα ακόμη που αξίζει να αναφερθεί είναι πως στην Haparanda υπήρχε η μόνη ανοιχτή σιδηροδρομική συνοριακή διάβαση στα σύνορα με τη Ρωσία κατά τον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο. Αυτή χρησιμοποιήθηκε από τον Λένιν στο ταξίδι της επιστροφής του από την εξορία στη μαμά Ρωσία, της οποίας μετά άλλαξε το όνομα και πολλά ακόμη.

Τριάντα χιλιόμετρα μετά τη Haparanda φτάσαμε στο Kemi, όπου βρίσκεται ένα ζευγάρι Φιλανδών μοτοσικλετιστών, που είχαμε γνωρίσει πέρυσι στην Λιθουανία κατά την αρχή του ταξιδιού μας προς την Ρωσία, την Γεωργία και την Τουρκία. Τις προηγούμενες ημέρες υπήρξε μια σχετική επικοινωνία, έτσι μας περίμεναν στο σπίτι τους για καφέ και σάντουιτς. Η φιλοξενία δεν λέγεται! Και τι δεν είχε ετοιμάσει η Λεϊλά!

Στο σπίτι των φίλων μας πήραμε μια γεύση από την καθημερινότητα στον βαρύ χειμώνα του βορρά. Αυτή φυσικά περιλαμβάνει την καθημερινή σάουνα, η οποία υπάρχει μέσα στο σπίτι τους, το καραόκε (από αυτό κάνουμε και εμείς με την παρέα στο σπίτι), τις εξωτερικές δραστηριότητες, όπως είναι το ψάρεμα, το σκι και φυσικά η επίσκεψη των εγγονών τους. Κάθε άλλο παρά μονότονη είναι η ζωή τους!

Αφού τους ευχαριστήσαμε, αποχαιρετιστήκαμε με μία πρόσκληση εκ μέρους μας για μια επίσκεψη στην όμορφη Καλαμάτα.

Όχι μακριά από το σπίτι τους, πλησίον του λιμανιού, υπάρχει το Snow Castle of Kemi, το οποίο είχε κατακλυστεί από Ασιάτες τουρίστες. Η θάλασσα που βρίσκεται δίπλα δεν γίνεται αντιληπτή, καθώς είχε παγώσει και η χαμηλή θέση του ήλιου έκανε τον πάγο να χρυσίσει.

Αρχαία αγάλματα γίναμε από το κρύο

Το Kemi, όπως και το Lulea, είναι παραθαλάσσιες πόλεις στις ακτές του Βοθνιακού Κόλπου, που βρίσκεται μεταξύ της δυτικής ακτής της Φινλανδίας και της ανατολικής ακτής της Σουηδίας. Στον κόλπο καταλήγουν αρκετά ποτάμια και από τις δύο χώρες, κατά συνέπεια η περιεκτικότητα σε αλάτι είναι σχεδόν μηδενική στο βόρειο τμήμα του επιτρέποντας να κατοικούν εκεί πολλά είδη ψαριών του γλυκού νερού. Ο κόλπος παγώνει πάνω από πέντε μήνες τον χρόνο, μεταμορφώνοντας το τοπίο.

Ο παγωμένος Βοθνιακός Κόλπος

Από αυτή την πλευρά της Σκανδιναβίας περνούν από εδώ αρκετές μοτοσικλέτες κατά τους θερινούς μήνες, που έχουν τελικό προορισμό το Nordkapp (Νορβηγία). Είναι ένας προορισμός που πιστεύω ότι σκέφτονται οι περισσότεροι από τους μοτοσικλετιστές, μεταξύ των οποίων και εγώ. Για να είμαι όμως ειλικρινής, όταν ταξιδεύω με τη μηχανή λίγο με νοιάζει το σημείο, κυρίως εστιάζω στη διαδρομή.

Η συνέχεια του δικού μας ταξιδιού, μας πάει μέχρι το Rovaniemi, έναν προορισμό όνειρο κάθε παιδιού, καθώς εδώ βρίσκεται το σπίτι του Άι Βασίλη. Εδώ καταλήγουν εκείνα τα χιλιάδες γράμματα που γράφουν τα παιδιά από όλες τις γωνιές του κόσμου.

Διαλέξτε προορισμό και φύγατε...

Στο Rovaniemi είχαμε κλείσει ένα ξύλινο σπιτάκι έξω από την πόλη, με την ελπίδα να δούμε το βόρειο σέλας, αφού απαιτείται απόλυτη απουσία φωτισμού. Δυστυχώς παραμένει να είναι στα top των επιθυμιών μας αφού δεν μας έκανε τελικά την χάρη.

Μια άλλη όμως επιθυμία μας εκπληρώθηκε και δεν είναι άλλη από την επίσκεψή στο χωριό του Άι Βασίλη που βρίσκεται πάνω στον Αρκτικό Κύκλο. 

Ο Άι Βασίλης διατηρεί γραφείο και στο κέντρο της πόλης, που για καλή μας τύχη ήταν εκεί και φωτογραφηθήκαμε μαζί του. Το κόστος για την απόκτηση των φωτογραφιών το θεωρήσαμε υπερβολικό (35€ η φωτογραφία), έτσι τις αφήσαμε στον Άι Βασίλη για να τις βλέπει και να μας χαίρεται. Εδώ πρέπει να διευκρινίσω πως στο χωρίο του Άι Βασίλη η μια φωτογραφία μαζί του κοστίζει 50€!!! και σκεφτείτε ότι είναι εκτός σεζόν.

Δεν τολμώ να αναρωτηθώ πόσο κάνει μια φωτογραφία τα Χριστούγεννα.

Μα αλήθεια τώρα, πως μια ήσυχη εμπορική πόλη των έξι χιλιάδων κατοίκων τη δεκαετία του ΄30 να έχει γίνει η πιο τουριστική πόλη της χώρας και παγκοσμίως γνωστή;

Η ιστορία που υπάρχει από πίσω είναι αρκετά ενδιαφέρουσα.

Το Ροβανιέμι υπήρξε κάποτε ένα συγκρότημα χωριών στην άκρη του Αρκτικού Κύκλου, όπου οι ντόπιοι αυτόχθονες Σάμι ζούσαν από τη γεωργία, το κυνήγι και την υλοτομία προκειμένου να κρατούν τις οικογένειές τους ζωντανές μέσα από σκληρούς χειμώνες.

Το 1939 οι Σοβιετικοί εισέβαλαν στην χώρα και οι Φινλανδοί αμύνθηκαν μόνοι τους, μέχρι που συμμάχησαν με τη ναζιστική Γερμανία για προστασία από περαιτέρω σοβιετικές εισβολές. Οι Γερμανοί δημιούργησαν μια βάση στο Ροβανιέμι, διπλασιάζοντας τον πληθυσμό της πόλης. Η Luftwaffe έχτισε ένα αεροδρόμιο, το οποίο σήμερα είναι «το επίσημο αεροδρόμιο του Άι Βασίλη» και έναν στρατώνα, που αργότερα θα γινόταν η τοποθεσία όπου βρίσκεται το χωριό του Άι Βασίλη.

Η Φινλανδία υπέγραψε την ανακωχή της Μόσχας στις 19 Σεπτεμβρίου 1944 και υποχρεώθηκε να εκδιώξει τις δυνάμεις του πρώην Γερμανού συμμάχου της. Αυτοί με τη σειρά τους εφάρμοσαν την τακτική της καμένης γης κατά την αποχώρηση τους, καταστρέφοντας το 90% όλων των κτιρίων της πόλης. Όταν αυτή ξαναχτίστηκε της δόθηκε το σχήμα κεφαλιού ταράνδου.

Μετά από όλη αυτή την καταστροφή και την ώρα που η πόλη έψαχνε να βρει τα πατήματά της, μια απροσδόκητη επίσκεψη από την Πρώτη Κυρία των ΗΠΑ το 1950, την Έλινορ Ρούσβελτ, έμελλε να φέρει την αλλαγή. Με προειδοποίηση μόνο μιας εβδομάδας, αξιωματούχοι έσπευσαν να χτίσουν ένα ξύλινο σπιτάκι, που θα μπορούσε να υποδεχτεί την πρώτη Κυρία. Εμ, πρώτη κυρία ήταν αυτή, όχι ότι και ότι!

Η πολυπροβεβλημένη επίσκεψη της Ρούσβελτ ήταν ένας θρίαμβος για τον Ροβανιέμι. Το “ταπεινό” σπιτάκι όπου έμεινε, έγινε η καρδιά του χωριού του Άγιου Βασίλη, ένα θεματικό πάρκο αφιερωμένο στα Χριστούγεννα. Από εκεί και ύστερα η ιστορία είναι γνωστή!

Η πόλη σήμερα έχει 61,000 κατοίκους και εδώ βρίσκεται η έδρα του πανεπιστημίου της Λαπωνίας, στο οποίο φοιτούν περίπου 10.000 φοιτητές.

Το road trip συνεχίζεται πίσω στην Σουηδία, με τελικό προορισμό της ημέρας την πόλη της Kiruna. Κάποια από τα 450 χλμ εκείνης της ημέρας ήταν απίστευτα όμορφα, αφού αυτό που αντικρίζαμε μας ανακαλούσε από τη μνήμη εικόνες από ντοκιμαντέρ του BBC, που είχαμε παρακολουθήσει κατά το παρελθόν.

Ένα κοπάδι από ταράνδους μερικά μέτρα μακριά από το δρόμο μέσα στο δάσος, μας τράβηξε την προσοχή. Φυσικό επακόλουθο ήταν να σταματήσουμε και να προσπαθήσουμε να πάμε όσο πιο κοντά γίνεται. 

Φτάσαμε στην Kiruna στις επτά το απόγευμα έχοντας την εντύπωση πως ήταν βαθιά μεσάνυχτα. Η πόλη αυτή είναι η βορειότερη της Σουηδίας, με 17.000 πληθυσμό και είναι περισσότερο γνωστή για τα ορυχεία σιδηρομεταλλεύματος στους γειτονικούς λόφους. Η ύπαρξή του ορυκτού πλούτου ήταν ήδη γνωστή στον τοπικό πληθυσμό Σάμι πριν από αιώνες, εξαιτίας όμως του απομακρυσμένου της τοποθεσίας και του αντίξοου κλίματος, η εξόρυξή του θεωρήθηκε απαγορευτική.

Κατά τους θερινούς μήνες του 19ο αιώνα έγιναν κάποιες προσπάθειες, χωρίς όμως ιδιαίτερη επιτυχία, αφού το υψηλό κόστος μεταφοράς, το σύντομο καλοκαίρι μα κυρίως η κακή ποιότητα του μετάλλου, έκριναν το εγχείρημα οικονομικά ασύμφορο.

Όλα  αυτά άλλαξαν μερικά χρόνια αργότερα (1878), όταν ο Άγγλος εφευρέτης Χένρι Μπέσσεμερ ανακάλυψε τον τρόπο να μετατρέπει το τηγμένο χυτοσίδηρο σε χάλυβα. Το 1888 η σιδηροδρομική γραμμή είχε φτάσει πλησίον της περιοχής και με λίγη πίεση από την μεταλλευτική εταιρεία LKAB το 1890 έγινε η επέκταση της μέχρι τα ορυχεία. 

Το 1900 είναι η χρονιά που δημιουργείται η Kiruna και το 1907 διαθέτει ήδη το βορειότερο τραμ στον κόσμο. Η Kiruna είναι μια πόλη με διαρκή ανάπτυξη, παρά την κατά τα φαινόμενα δυσμενή γεωγραφική της θέση και απόδειξη είναι η ίδρυση του Διαστημικού Κέντρου Esrange τη δεκαετία του 1960. Τα επόμενα χρόνια ακολούθησε το Σουηδικό Ινστιτούτο Διαστημικής Φυσικής και το Τμήμα Διαστημικής Επιστήμης του Πολυτεχνείου της Lulea.

Και να μην είχαμε διαβάσει για την περιοχή, θα ήταν άμεσα αντιληπτό πως στην περιοχή υπάρχει ορυχείο, αφού στο εστιατόριο όπου πήγαμε να δειπνήσουμε, υπήρχαν αρκετοί εργάτες, που η στολή και το μαύρισμα γύρω από τα μάτια, την μύτη και το στόμα, μαρτυρούσαν τη φύση της εργασίας τους.

Μετά το φαγητό επιστρέψαμε στο ξενοδοχείο, όπου είχαμε κανονίσει ένα δίωρο spa (30€ το άτομο). Στην υποδοχή μας έδωσαν ρόμπες, πετσέτες και κάτι κρέμες καθώς και ένα ηλεκτρονικό βραχιόλι με οποίο ξεκλειδώσαμε την πόρτα και τα ντουλάπια στα αποδυτήρια.

Ξεκινήσαμε την διαδικασία με ένα ζεστό ντους και στη συνέχεια ακολούθησε χαλάρωση στην εσωτερική πισίνα. Συνεχίσαμε με σάουνα και κρύο ντους οι πιο τολμηροί.

Βλέποντας την εξωτερική πισίνα άδεια, διστάσαμε αρχικά να πάμε, αφού όπως λέμε στα μέρη μας “είχε ένα ψόφο… κάτσε καλά” και έτσι την κοιτούσαμε από μέσα. Παρατηρώντας όμως ξανά την πισίνα μπορέσαμε να διακρίνουμε το άχνισμα του νερού. Αυτό ήταν το «κάλεσμα» για μια πολύ ωραία εμπειρία. Το παράδειγμά μας ακολούθησε ένα γκρουπ Ταϊβανών, που με τις φωνές και τα γέλια τους έσπασαν την σιωπηλή παγερή σουηδική νύχτα. Εκεί, παρέα με τους Ταϊβανούς μπορέσαμε να κλέψουμε μία ματιά από το βόρειο σέλας, το οποίο ήταν ορατό μόνο μέσα από την οθόνη του κινητού. Έστω όμως και έτσι, μία μυρωδιά την πήραμε.

Η παραπάνω διαδικασίες επαναλήφθηκαν, μέχρι που τελικά καθίσαμε για να κάνουμε ποδόλουτρο με έλαια, άλατα και κάτι μαύρες μπίλιες. Αυτές ήταν μέσα σε έναν ξύλινο κουβά, τις οποίες πατούσαμε και πηγαίναμε τα πόδια μας μπρος – πίσω, δεξιά – αριστερά, ρίχνοντας κατά διαστήματα ζεστό νερό με άλατα. Ακολούθησε πασάλειμμα προσώπου με κρέμα σοκολάτας, την οποία τόλμησα να δοκιμάσω λίγο. Είμαι σίγουρος ότι και εσείς το ίδιο θα κάνατε αν τη μυρίζατε!

Ήτανε ένα δίωρο απόλαυσης, αλλά και γέλιου.

Ναι ξέρω, το ίδιο σκέφτηκα όταν πασαλειβόμουν, χαχαχαχα

Συστήνουμε την εξωτερική πισίνα, όπου προσφέρεται για άφθονο γέλιο. Όχι ότι δεν γελάσαμε και μέσα, αλλά όπως και να το κάνεις, εκεί πρέπει να κρατάς αποστάσεις, να είσαι εγκρατείς στην εκδήλωση των εκφράσεων και των συναισθημάτων σου, πρέπει δηλαδή να γίνεις «Σουηδός». Αυτή είναι η στάση ζωής που χαρακτηρίζει τους κατοίκους αυτής της χώρας.

Κλείσαμε τη μέρα χαλαροί και έτοιμοι για την επόμενη, την πιο ωραία όλης της εκδρομής.

Αν βρεθείς χειμώνα στην Λαπωνία, ένα είναι σίγουρο ότι πρέπει να κάνεις. Βόλτα με έλκηθρο που το τραβάνε χάσκι! Φορτώσαμε το αυτοκίνητο και κινήσαμε για την φάρμα με τα σκυλιά. Μία κοπέλα από την Γερμανία, οποία εργαζότανε εκεί για σεζόν, μας προϋπάντησε. Ήτανε η ίδια που θα μας συνόδευε στην δίωρη βόλτα με τα συμπαθέστατα τετράποδα.

Εισερχόμενοι πεζή στη φάρμα είδαμε έναν περιποιημένο χώρο με τα σκυλιά ράτσας χάσκι Αλάσκας να βρίσκονται ανά δύο ή τρία, σε ένα ειδικά διαμορφωμένο χώρο. Στη πόρτα αναγράφονταν τα ονόματα τους.

"Εμεις δε θα έρθουμε;"

Τέλος, μας οδήγησε στον χώρο με το εξοπλισμό και περιμέναμε να έρθουν και κάποιοι ακόμη. Μετά από κάνα δεκάλεπτο ήρθαν και οι υπόλοιποι με τους οποίους συστηθήκαμε. Εντύπωση μου έκανε πατέρας και κόρη, που είχαν έρθει από την Τασμανία (ένα νησί νοτιοανατολικά της Αυστραλίας), για την συγκεκριμένη δραστηριότητα. 

Υπάρχουν αρκετές εταιρίες που προσφέρουν αυτού του τύπου τις δραστηριότητες. Η συγκεκριμένη ήταν η πιο συμφέρουσα που καταφέραμε να βρούμε, στην οποία θα οδηγούσαμε εμείς το έλκηθρο, εκτοξεύοντας κατά αυτό τον τρόπο την εμπειρία μας.

Ντυθήκαμε με τον ειδικό εξοπλισμό που περιελάμβανε ολόσωμη φόρμα, μποτάκια και ολόμαλλες κάλτσες. Όλα αυτά πάνω από τα ρούχα που ήδη φορούσαμε.

Σωτήρια η στολή

Πριν ξεκινήσουμε όμως, έπρεπε να ακολουθηθεί μία διαδικασία στη οποία συμμετείχαμε.

Στον πίνακα ανακοινώσεων διαβάσαμε τα ονόματα των σκυλιών που θα τραβούσαν τα 5 έλκηθρα. Κάθε έλκηθρο το τραβούσαν 5 σκυλιά. Άρα 5Χ5 = 25 σκυλιά που έπρεπε να ελεγχθούν και να ζωστούν στα έλκηθρα. Το πόσα σκυλιά τραβάνε το έλκηθρο έχει να κάνει με αρκετούς παράγοντες, με το βάρος να είναι το κυριότερο αυτών.

Δεν μπορείτε να φανταστείτε τι χαρά έκαναν τα 25 σκυλιά που επιλέχθηκαν για την βόλτα. Με το που τα βγάλανε από τους χώρους τους, άρχισαν να τρέχουν πάνω κάτω γαυγίζοντας χαρούμενα. Αυτά δε που έμειναν μέσα δε σταμάτησαν να γαυγίζουν γοερά. Να πω την αλήθεια μου τα λυπήθηκα.

Μια ακόμα κοπέλα, από την Γερμανία και αυτή, έλεγξε τις πατούσες όλων των σκυλιών για τυχόν γρατσουνιές. Άλειφε τα πατουσάκια τους με μία ειδική αλοιφή και τους φόραγε ειδικά καλτσάκια.

Κατόπιν μας έδειξε πώς να ντύσουμε τα σκυλιά με τους ειδικούς ιμάντες, ώστε να τα ζέψουμε στα έλκηθρα.

Αυτή η διαδικασία είναι που σε φέρνει κοντά στο σκυλί. Είναι μια διαδικασία που την έχουν κάνει άπειρες φορές. Τα σκυλιά έρχονται από μόνα τους ανάμεσα στα πόδια όπου πρέπει να βρίσκονται όταν τα «ντύνεις». Από μόνα τους σηκώνουν το πόδι τους προκειμένου να περάσει από κάτω ο ιμάντας. Βέβαια υπήρξαν και αυτά τα οποία έπαιζαν και ήθελε τρόπο για να τα φέρεις κοντά σου. Όλα τα σκυλιά ήθελαν χάδια και σε καμία περίπτωση δεν νιώσαμε ότι κάποιο από αυτά ήταν επιθετικό.

Συνεχίσαμε με το ολιγόλεπτο μάθημα οδήγησης έλκηθρου. Μας έδειξε πως ξεκινάμε και πώς σταματάμε. Τα σκυλιά δεν ακούνε σε κάποιο παράγγελμα για να ξεκινήσουν ή να σταματήσουν να τρέχουν. Όποτε νιώσουν λάσκα τα λουριά τρέχουν δίχως αύριο. Είναι κάτι που λατρεύει η συγκεκριμένη ράτσα σκύλων.

Ο έλεγχος γίνεται από ένα ποδόφρενο στο έλκηθρο, που όταν το πατάς, μια μεγάλη μεταλλική επιφάνεια βυθίζεται στο χιόνι προκαλώντας αντίσταση. Όταν η αντίσταση αυτή γίνει αρκετή, τότε τα σκυλιά την αντιλαμβάνονται και σταματάνε. Όταν τραβήξεις το πόδι σου και η μεταλλική επιφάνεια σηκωθεί, τα σκυλιά το αντιλαμβάνονται και ξεκινάνε να τρέχουν. Τα διάφορα επιφωνήματα που μπορεί να κάνει ο οδηγός του έλκηθρου, καμία σημασία δεν έχουν για τα σκυλιά. Αυτά ικανοποιούν μόνο τον οδηγό ότι και καλά τον ακούνε! 

Μας ενημέρωσε επίσης για το τι πρέπει να κάνουμε, ή μάλλον να μην κάνουμε, αν τουμπάρει το έλκηθρο. Ναι, τα έλκηθρα τουμπάρουν και έχουμε ντοκουμέντα. Δεν θα έπρεπε για κανέναν λόγο να αφήσουμε τα χέρια μας από την λαβή, γιατί τα σκυλιά δεν σταματούν και θα συνέχιζαν να τρέχουν με το έλκηθρο. Αυτό θα σήμαινε, ότι θα έπρεπε η οδηγός μας να βγει στο κυνήγι, μέχρι να τα φτάσει και να τα επιστρέψει στη φάρμα.

Το κάθε έλκηθρο παίρνει δύο άτομα. Τον οδηγό και τον επιβάτη. Για να έχουμε όλοι την εμπειρία του να οδηγείς, θα σταματούσαμε στο μέσον της βόλτας για να αλλάξουμε θέσεις.

Τέλος, αφού μας έστρωσε δέρμα ταράνδου στο έλκηθρο, ξεκινήσαμε!

Δε μεταφέρεται το συναίσθημα

Τα σκυλάκια λατρεύουν την βόλτα με τα έλκηθρα και αυτό φαινότανε. Οι εικόνες ήταν ανεπανάληπτες. Ελπίζω να πάρετε έστω και μία μικρή γεύση από το βίντεο, που θα ακολουθήσει σε δεύτερο χρόνο.

Ο ήχος που παράγεται από το τρέξιμο των σκύλων, το σύρσιμο του έλκηθρου, το λαχάνιασμα ως αποτέλεσμα της προσπάθειας και ο αέρας που φτάνει στα αυτιά σου είναι το μόνο που ακούς. Η δε εικόνα απίστευτα όμορφη, τουλάχιστον για εμάς που δεν έχουμε συνηθίσει στη θέα παρόμοιων τοπίων.

Μετά από μιας ώρας πορεία, κάναμε μία στάση 15 λεπτών ώστε να δοθεί χρόνος ξεκούρασης στα σκυλιά και εμάς για να αλλάξουμε θέσεις.

Όταν επιστρέψαμε στη βάση μας, έπρεπε να ξεζέψουμε τα σκυλιά και να τους δώσουμε τα ανάλογα χαδάκια, για το ευχαριστώ.

Η δραστηριότητα τελειώνει μέσα σε μία παραδοσιακή σκηνή, με μια φωτιά στη μέση να καίει και εμάς γύρω από αυτήν να τρώμε μια ζεστή σούπα συζητώντας εντυπωσιασμένοι για την εμπειρία που μόλις είχε γίνει ανάμνηση. Ένας καφές και μία πίτα κλείνουν το διατροφικό κομμάτι με την συζήτηση να περνάει σε διεθνές επίπεδο με τους υπόλοιπους του γκρούπ.

Πραγματικά αξίζει!

Ο καιρός ευτυχώς ήταν με το μέρος μας. Η θερμοκρασία ήταν γύρω στο -2 και παρόλα αυτά, ίσα που ήταν υποφερτά για αυτόν που ήταν «επιβάτης» και ακίνητος στο έλκηθρο.

Η τιμή για αυτήν την βόλτα ήταν 360€ το ζευγάρι. Υπήρχαν και εταιρείες με ακόμα υψηλότερες τιμές. Γι' αυτό θέλει λίγο ψάξιμο.

Είναι μια εμπειρία, που αξίζει να πάτε στη Λαπωνία και μόνο για αυτήν!

Όταν φτάσαμε το πρωί στη φάρμα, η ώρα ήταν οκτώμισι και αναχωρήσαμε από εκεί στη μιάμιση. Εκείνη τη μέρα δεν μπορέσαμε να αποφύγουμε την νυχτερινή οδήγηση καθώς η απόσταση μέχρι το Lulea, όπου ξανά διανυκτερεύσαμε, είναι μεγάλη, επίσης νυχτώνει νωρίς, μα κυρίως επειδή επισκεφτήκαμε το διεθνώς φήμης και μοναδικό Ice Hotel, όπου μας πήρε η ώρα.

Είναι το πρώτο ξενοδοχείο πάγου στον κόσμο καταλαμβάνοντας μια έκταση περίπου 6.000 τετραγωνικών μέτρων, που λειτούργησε για πρώτη φορά το 1990. Από τότε ανακατασκευάζεται κάθε χρόνο από τον Δεκέμβριο έως τον Απρίλιο και για να γίνει αυτό απαιτούνται περισσότερο από 900 τόνους πάγου και 27,000 τόνους χιονιού. Ο πάγος χρησιμοποιείται για τη δημιουργία γλυπτών που θα διακοσμήσουν τα δωμάτια, ενώ το χιόνι χρησιμοποιείται για την κατασκευή του κτιρίου. Το κτίριο όπως κατάλαβα έχει έναν βασικό σκελετό και πάνω σε αυτό χτίζεται το Ice Hotel, που για να μείνει όρθιο, αυτό και το περιεχόμενό του, πρέπει να παραμένει κάτω από τους -5 °C.

Πως να κοιμηθείς αν σε κοιτάει

Κάθε χρόνο μια επιτροπή επιλέγει 50 καλλιτέχνες, που με τη σειρά τους θα δημιουργήσουν το Icebar, τη ρεσεψιόν, την κύρια αίθουσα, τις σουίτες και τέλος την εκκλησία.

Έξω από κάθε δωμάτιο υπήρχε παρόμοια επιγραφή. Δοκιμάστε το QR

Μέχρι και τα ποτήρια είναι από πάγο. Η χρήση τους γίνεται με γάντι.

Στο ξενοδοχείο υπάρχουν τα απλά δωμάτια και οι σουίτες, όπου η κάθε μια από αυτές είναι μοναδική και διαθέτει και τουαλέτα σε θερμό περιβάλλον. Το κόστος για μια τέτοια παγερή εμπειρία κυμαίνεται από 700 έως 1300 ευρώ! Αν θέλετε απλά να το επισκεφτείτε, όπως και εμείς, θα πρέπει να πληρώσετε 30€ το άτομο.

Η εκκλησία είναι εξίσου εντυπωσιακή και λειτουργεί ως κανονική κατά την περίοδο της λειτουργίας του ξενοδοχείου. Σε αυτήν παντρεύονται κατά μέσο όρο 140 ζευγάρια και βαφτίζονται περίπου 20 παιδιά ετησίως. Να λοιπόν μια ωραία ιδέα για να παντρευτεί κάποιος ή να ανανεώσει τους όρκους του.

Η εκκλησία

Όταν έρθει η άνοιξη, όλα λιώνουν και επιστρέφουν ξανά στη φύση.

Το σκοτάδι είχε πέσει πολύ νωρίτερα από τις 16:30, ώρα που αναχωρήσαμε για τη Lulea, όπου θα κάναμε δύο διανυκτερεύσεις. Μετά από πέντε ώρες κουραστικής νυχτερινής οδήγησης βρισκόμαστε ξανά από εκεί που είχαμε ξεκινήσει τρεις μέρες νωρίτερα, ψάχνοντας και πάλι κάτι ανοιχτό για να φάμε. 

Την τελευταία μέρα στα βόρεια της Σουηδίας κάναμε μια μονοήμερη εκδρομή επισκεπτόμενοι το χωριό Nederluleå και την πόλη Jokkmokk.

Το Nederluleå, περισσότερο γνωστό ως Gammelstad Town, είναι μνημείο παγκόσμιας κληρονομιάς της UNESCO. Στο χωριό υπάρχουν συνολικά 520 κτίρια γύρω από την εκκλησία, κατασκευασμένα από ξύλο και είναι το καλύτερα διατηρημένο δείγμα «πόλης» που ήταν ευρέως διαδεδομένη σε όλη τη βόρεια Σκανδιναβία κατά τα παλαιότερα χρόνια. Τα περισσότερα από αυτά ήταν κατοικίες που χρησιμοποιούνταν μόνο τις Κυριακές και τις θρησκευτικές γιορτές, από πιστούς που ερχόντουσαν από την γύρω ύπαιθρο, έχοντας κάνει μεγάλες αποστάσεις σε ένα σκληρό φυσικό περιβάλλον. Η κυριακάτικη λειτουργία, όπως θα εξηγήσω παρακάτω, ήταν δια νόμου υποχρεωτική.

Συνεχίσαμε μέχρι το Jokkmokk που έχει μια από τις παλαιότερες αγορές στη Σουηδία. Το ετήσιο πανηγύρι των Σάμι (ή αλλιώς Λάπωνες) είναι το highlight της περιοχής και το επισκέπτεται αρκετός κόσμος. Λαμβάνει χώρα κάθε χρόνο τέτοια εποχή και μετρά πάνω από 400 χρόνια λειτουργίας. 

Arctic Bath Hotel

Οι αγορές στις περιοχές των Σάμι έγιναν από το σουηδικό στέμμα στις αρχές του 17ου αιώνα, με σκοπό τον έλεγχο του πληθυσμού, την είσπραξη φόρων, την διεξαγωγή δικαστηρίων και την διάδοση του Λόγου του Θεού, αφού θεωρούσαν ότι οι Σάμι βρισκόντουσαν σε πνευματικό σκοτάδι.

Η εκκλησία του Jokkmokk

Οι εμπορικές συναλλαγές επιτρεπόντουσαν μόνο κατά τις καθιερωμένες ημέρες λειτουργίας τη αγοράς και κάθε Κυριακή ήταν υποχρεωτική, με νόμο, η παρουσία στην εκκλησία. Τις μέρες αυτές εκτελεστικά όργανα του στέμματος βρισκόντουσαν στην περιοχή για την λειτουργία της αγοράς, την συλλογή φόρων και τον έλεγχο των εκκλησιαζομένων. 

Οι Σάμι συνέχισαν να τηρούν τις παραδοσιακές θρησκευτικές τελετές, παράλληλα με τις καθιερωμένες τελετουργίες της εκκλησίας. Για να καταλάβετε, μετά τη βάπτιση ενός παιδιού στην εκκλησία ακολουθούσε μια τελετή καθαρισμού για να ξεπλύνουν το χριστιανικό όνομα που θα μπορούσε να είναι επιβλαβές για το παιδί στο μέλλον.

Οι πιέσεις που δέχτηκαν μέσω του τρόπου λειτουργίας των αγορών όλα τα προηγούμενα χρόνια, ανάγκασε τους Σάμι να υιοθετήσουν διαφορετικό τρόπο ζωής από αυτό των προγόνων τους. Τα παραπάνω είναι ιστορία πια και δυστυχώς δεν είναι και η μοναδική. Παρόμοιες και χειρότερες πρακτικές έχουν εφαρμοστεί κατά το παρελθόν και μάλλον, τι μάλλον δηλαδή,  συνεχίζονται έως και σήμερα με άλλο προσωπείο, ίδιο όμως σε αποτέλεσμα.

Η αγορά σήμερα δεν έχει καμιά σχέση με τον τότε σκοπό και χαρακτήρα. Είναι φτωχή και χωρίς ιδιαίτερο τοπικό χρώμα. Το μόνο που μαρτυρούσε κάποια σύνδεση με το παρελθόν του ήταν κάνα δυο ντυμένοι με τις παραδοσιακές στολές των Σάμι και αυτό ήταν όλο. Σε κάποιους από τους πάγκους πωλούσαν μέχρι και ελιές Καλαμών. Το Jokkmokk σαν πόλη δεν έχει κάτι ιδιαίτερο να προσφέρει, εκτός από το μουσείο που αφορά στη ζωή των Σάμι.

Επιστρέψαμε πίσω στο Lulea από τον ίδιο δρόμο και το απόγευμα παραδώσαμε το αυτοκίνητο, καθώς το ταξίδι μας θα συνεχιζόταν με το τρένο, με προορισμό την πρωτεύουσα της χώρας.

Η ακαμψία του συστήματος υγείας της Σουηδίας όμως, έγινε η αρχή για ένα δύσκολο τριήμερο.

Δύο μέρες πριν, η Άντζελα είχε άρχισε να βήχει. Σπεύσαμε σε φαρμακείο όπου μας έδωσαν ένα αντιβηχικό που δεν χρειαζόταν συνταγογράφηση. Την νύχτα πριν την αναχώρησή μας, ανέβασε πυρετό. Θερμόμετρο δεν είχαμε μαζί μας, όμως εμπειρικά θα έλεγα πως ήταν πάνω από 38. Πήρε κάνα δυο αντιπυρετικά που είχαμε, χωρίς όμως αποτέλεσμα. Έχοντας ιστορικό με βρογχίτιδες και μη αντέχοντας άλλο, καθώς ένιωθε ότι η κατάσταση της υγείας της χειροτέρευε, αποφάσισε ότι θέλει να επισκεφτεί το νοσοκομείο, που απέχει 15 χιλιόμετρα.

Όταν ξεκινήσαμε από το ξενοδοχείο (η Βικτώρια και ο Δημήτρης έμειναν πίσω) η ώρα ήταν πέντε το πρωί και είχαμε μόλις τρεισήμισι ώρες μέχρι την αναχώρηση του τρένου για την Στοκχόλμη.

Τι πιο λογικό όταν βρίσκεσαι σε ξένη χώρα, να επισκεφτείς το νοσοκομείο σε περίπτωση που δεν νιώσεις καλά στην υγεία σου μέσα στην μαύρη νύχτα... Αυτό τουλάχιστον κάναμε εμείς. Βρήκαμε ένα ταξί και πήγαμε. Φτάνοντας εκεί τα βρήκαμε όλα κλειστά. Παρατηρήσαμε πως στην είσοδο είχε ένα κουδούνι με μια κάμερα. Το πατήσαμε και περιμέναμε. Μετά από λίγο απάντησαν, τους είπαμε την κατάσταση και μας άνοιξαν. Φτάνοντας σε έναν άδειο χώρο αναμονής, βγήκε μια νοσοκόμα από μια πόρτα, είπε να περιμένουμε και ξαναμπήκε μέσα. Μετά από κάνα δεκάλεπτο ξαναβγήκε και φώναξε την Άντζελα. Μέχρι τα εδώ όλα καλά!

Μετά από κάνα δεκάλεπτο βγήκε η Άντζελα όπως μπήκε, και εξηγώ. Της τρύπησαν το δάχτυλο για να πάρουν αίμα και να το εξετάσουν. Αναρωτιέμαι τι εξετάσεις έκαναν, που μετά από δέκα λεπτά της είπαν ότι δεν δείχνει κάτι η εξέταση. Της έβαλαν θερμόμετρο και αφού είδαν πως δεν είχε 40άρια και αφού θεώρησαν ότι δεν κινδυνεύει η ζωή της(!), δεν μπορούσαν λέει να κάνουν τίποτα. Τους είπε ότι θα ταξιδέψουμε και την συμβούλεψαν να φορέσει μάσκα για να μην κολλήσει άλλους και μας έδιωξαν! Ούτε την ακροάστηκαν, ούτε ένα αντιπυρετικό, ούτε ένας γιατρός δεν εμφανίστηκε. 

 

Όπως μας εξήγησαν, στη Σουηδία πας στο νοσοκομείο μόνο όταν κινδυνεύει η ζωή σου. Στην περίπτωσή μας θα έπρεπε να ήταν με 40άρια για τέσσερις ημέρες και μετά να πας στο νοσοκομείο.

Πέντε η ώρα τα χαράματα σε ξένο μέρος που να πάω; Και μέρα να ήταν, πάλι στο νοσοκομείο θα πήγαινα. Τι πιο λογικό ξαναλέω να φωνάξεις ένα ταξί και να του πεις hospital (νοσοκομείο).

Ευρωπαϊκή κάρτα ασφάλισης ασθένειας, μπορεί να πει κάποιος. Χαχαχαχα, με κάνετε και γελάω! 

Αλήθεια τώρα, μας “πέταξαν” έξω; αναρωτήθηκα. Είχα θυμό και ακόμη έχω τώρα που το ξαναθυμάμαι και γράφω αυτές τις γραμμές. Επειδή  λοιπόν η σύγκριση είναι αναπόφευκτη, θα το συγκρίνω με το δικό μας “χάλια” σύστημα υγείας. Υπάρχει περίπτωση να πάει κάποιος στο νοσοκομείο στην Ελλάδα και να τον διώξουν; Δε λέω, θα ταλαιπωρηθεί στην αναμονή μαζί με άλλους 50 – 100 που θα περιμένουν, αλλά θα σε δει γιατρός και ας είναι ειδικευόμενος. 

Πήραμε το ταξί της επιστροφής για το ξενοδοχείο. Πόσο λέτε να πληρώσαμε στο ταξί και τις δύο διαδρομές; 120€!!! είναι η απάντηση στη ερώτηση παγίδα. Πήγαινε – έλα με το νοσοκομείο μέσα, κανονικά θα έπρεπε να γράψω με την εξέταση, αλλά κάτι τέτοιο δεν έγινε ποτέ, μας πήρε μια ώρα.

Ο Δημήτρης και η Βικτώρια είχαν ετοιμάσει τα πράγματά μας για την αναχώρηση.

ΣΤΟΚΧΟΛΜΗ

Έτσι ξεκινήσαμε να ταξιδέψουμε 14 ώρες με το τρένο, με την Άντζελα άρρωστη και τον πυρετό να την καίει παρόλα τα αντιπυρετικά. Ένα ταξίδι όπου υποτίθεται θα απολαμβάναμε την Λαπωνική φύση κοιτάζοντας την από το παράθυρο του τρένου καθώς αυτό τη διέσχιζε, έγινε ένα ταξίδι υπομονής και ταλαιπωρίας κυρίως για την Άντζελα.

Πριν αναχωρήσουμε είχαμε σκεφτεί την εναλλακτική του αεροπλάνου για Στοκχόλμη ακόμη και την επιστροφή μας στην Ελλάδα. Τελικά αποφασίσαμε να μείνουμε στο αρχικό πρόγραμμα. 

Φτάνοντας στην πρωτεύουσα, καλέσαμε ένα ταξί με μια εφαρμογή και φτάσαμε στο σπίτι όπου θα μέναμε τις επόμενες ημέρες. Το σπίτι ήταν του Στέλιου και της Όλγας. Η Όλγα είναι αδελφή της Άντζελας και με τον Στέλιο έζησαν εκεί πενήντα χρόνια. Τώρα πια ζουν στην πατρίδα απολαμβάνοντας τον ήλιο. Το σπίτι θα ήταν διαθέσιμο για λίγους μήνες ακόμη και ήταν από τους βασικούς λόγους για την εκεί επίσκεψή μας. 

Σκιουράκια παντού

Την επόμενη μέρα αρρώστησα και εγώ με τα ίδια συμπτώματα. Με τον Δημήτρη και τη Βικτώρια είχαμε κρατήσει τις αποστάσεις μας και ευτυχώς δεν αρρώστησαν και αυτοί, καθώς μας προμήθευαν με φαγητό και αντιπυρετικά. Ο πυρετός έπεσε και στους δύο μας μετά τις τρεις μέρες, επιτρέποντας μας να δούμε και λίγο Στοκχόλμη. 

Για την ιστορία να σας πω ότι για σουβενίρ από τη Σουηδία πήραμε βρογχικό άσθμα, το οποίο αντιμετωπίσαμε με την κατάλληλη αγωγή επιστρέφοντας στην Ελλάδα.

Εδώ ταιριάζει να πω για την αλλαγή πτήσης της Aegean, που αναφέρω στην αρχή του κειμένου. Οι δύο επιπλέον ημέρες δεν μας κόστισαν σε διανυκτέρευση και καταφέραμε να δούμε, όσο αντέχαμε, την πρωτεύουσα της χώρας. Εκ του αποτελέσματος λοιπόν μπορώ να πω ότι η συγκεκριμένη αλλαγή στην ημερομηνία επιστροφής από μεριά της αεροπορικής, μας βόλεψε αφάνταστα.

Τις δύο προηγούμενες ημέρες, όσο εμείς παίρναμε σαν καραμέλες τα αντιπυρετικά, ο Δημήτρης με τη Βικτώρια έκαναν βόλτες στην πόλη, με πολλές στάσεις για καφέ… Δεν αντέχεται το κρύο χωρίς να χωθείς κάπου για να ζεσταθείς! 

Την τέταρτη ημέρα σταθήκαμε ξανά στα πόδια μας και πήγαμε όλοι μαζί να δούμε μερικά από τα σημεία που είχαμε προγραμματίσει να επισκεφτούμε.

Στην πόλη κινηθήκαμε με τριήμερη κάρτα απεριορίστων διαδρομών με όλα τα μέσα, με κόστους 30€ το άτομο.

Η Στοκχόλμη είναι η πρωτεύουσα της Σουηδίας με πληθυσμό 2,4 εκατομμύρια κατοίκους, συμπεριλαμβανομένης της ευρύτερης περιοχής. Το κεντρικό τμήμα της πόλης αποτελείται από δεκατέσσερα νησάκια, που συνδέονται μεταξύ τους με πλωτές οδούς και αποτελούν το 30% της έκτασης της. Ένα ακόμη 30% αποτελείται από πάρκα και χώρους πρασίνου.

Σύμφωνα με τον μύθο, οι κάτοικοι μιας κοντινής πόλης που είχε καεί, θέλοντας να ιδρύσουν μια νέα, αποφάσισαν να ρίξουν ένα κορμό δέντρου γεμάτο με χρυσό και ασήμι στη λίμνη Μέλαρεν και να το αφήσουν να παρασυρθεί. Εκεί όπου θα σταματούσε ο κορμός, θα χτίζανε την καινούργια πόλη. Ο κορμός τελικά προσάραξε στην περιοχή όπου σήμερα ονομάζεται Ρινταρχόλμεν, εκεί όπου βρίσκεται ο Πύργος του Μπίργιερ Γιαρλ. Το όνομα «Στοκχόλμη» σημαίνει "Κορμο-νησίδα".

Η στάση του μετρό όπου κατεβήκαμε για να ξεκινήσουμε την περιήγησή μας ονομάζεται Slussen. Πήρε το όνομά της από τα φράγματα μεταξύ της λίμνης Mälaren και της Βαλτικής θάλασσας. Λόγω της διαφοράς επιπέδου των δύο υδάτινων μαζών αποφασίστηκε η κατασκευή φραγμάτων και δεξαμενών ήδη από τον 17ο αιώνα, που θα επέτρεπαν την μεταφορά των πλεούμενων. Στα χρόνια που πέρασαν ανακατασκευάστηκε πολλές φορές ακόμη, με την τελευταία να είναι σε εξέλιξη και αναμένεται να ολοκληρωθεί το 2026. Ίδωμεν!

Το μουσείο του πλοίου Vasa είναι το πιο δημοφιλές αξιοθέατο της πόλης. Βρίσκεται πάνω σε ένα νησάκι, στο οποίο μπορεί κανείς να φτάσει οδικώς ή ακτοπλοϊκώς. Εμείς επιλέξαμε το δεύτερο, όχι μόνο επειδή περιλαμβάνεται στην αστική συγκοινωνία της πρωτεύουσας, άρα καλύπτεται από το εισιτήριο απεριόριστων διαδρομών που είχαμε προμηθευτεί, αλλά επειδή αυτό θα είχε μεγαλύτερη πλάκα.

Απολαμβάνοντας τον ήλιο για όσο αυτό διαρκεί

        Το Vasa είναι περισσότερο γνωστό για την βύθιση του στο παρθενικό του ταξίδι στις 10 Αυγούστου 1628 έξω από το λιμάνι της Στοκχόλμης. Αυτό που το κάνει μοναδικό όμως είναι πως το 95% των αρχικών του τμημάτων διατηρούνται ως τις μέρες μας, όπως ήταν τότε.

Με εκατοντάδες σκαλιστά γλυπτά, το καθιστούν ένα μοναδικό κόσμημα τέχνης και ένα από τα σημαντικότερα αξιοθέατα του κόσμου.

Πως όμως ένα πλοίο σαν το Vasa, που όταν ολοκληρώθηκε η κατασκευή του ήταν ένα από τα δυνατότερα πλοία, βυθίστηκε με το «καλημέρα»;

Ο τότε Βασιλιάς της Σουηδίας ζήτησε από τους ναυπηγούς να τοποθετηθούν περισσότερα κανόνια απ’ ότι συνήθως. Υπακούοντας στις εντολές του βασιλιά έπραξαν τούτο. Έτσι μπήκαν 64 κανόνια που ανέβασαν αρκετά το υψηλό κέντρο βάρους, παρά τους 120 τόνους έρματος στα ύφαλα.

Πλήθος κόσμου είχε μαζευτεί για το απόπλου του παρθενικού του ταξιδιού. Καθώς έπλεε αργά, με τους 145 ναύτες στο κατάστρωμα να χαιρετούν τον κόσμο, μια ριπή ανέμου του δίνει επικίνδυνη κλίση, μαρτυρώντας το υψηλό κέντρο βάρους. Πριν καλά - καλά ισώσει, μια δεύτερη, ισχυρότερη ριπή το χτυπά και το βουλιάζει παίρνοντας μαζί του σχεδόν το 1/3 του πληρώματος.

Το Vasa είχε διανύσει μόλις 1300 μέτρα όταν βυθίστηκε.

Το 1950, μετά από 322 χρόνια, ξεκινά η αναζήτησή του από έναν ιδιωτικό ερευνητή - τον Άντερς Φρανζέν. Μετά από έντεκα χρόνια, στις 24 Απριλίου του 1961, ανελκύστηκε μαζί με 14.000 περίπου ξύλινα αντικείμενα.

Τα πολεμικά πλοία εκείνης της εποχής δεν ήταν απλώς πολεμικές μηχανές, αλλά πλωτά παλάτια. Η λεπτομέρεια που έχει εντυπωσιάζει.

Στο μουσείο που λειτουργεί από το 1990 υπάρχουν αίθουσες όπου προβάλλεται σε οθόνες η ιστορία του πλοίου. Μια από αυτές εξηγεί το δικαστικό κομμάτι που ακολούθησε. 

Η είσοδος είναι στα 17€ το άτομο.

Πήραμε το καραβάκι για να γυρίσουμε πίσω και να συνεχίσουμε την βόλτα μας στην Gamla Stan (παλιά πόλη) το πιο πολυφωτογραφημένο μέρος της Στοκχόλμης. Αυτό είναι το πιο τουριστικό τμήμα, καθώς περιλαμβάνει αρκετά αξιοθέατα, όπως: 

Η πλατεία Järntorget ή αλλιώς Πλατεία Σιδήρου, δεν ήταν πάντα έτσι ήσυχη. Καθώς η απόστασή της από το λιμάνι είναι λιγότερο από 150 μέτρα, τα πλοία κατά το μεσαίωνα ξεφόρτωναν εδώ, καθιστώντας την πλατεία κέντρο εμπορίου. Μπαχαρικά, ​​βούτυρο, μετάξι, βελούδο, γούνες και πολλά ακόμη εμπορευόντουσαν εδώ, το σίδερο όμως ήταν αυτό που είχε την τιμητική του. Η πλατεία ήταν πολύ βρώμικη εκείνα τα χρόνια και μια δυσάρεστη μυρωδιά, αναδύονταν σε όλη την παλιά πόλη.

Σήμερα τα πράγματα είναι ευτυχώς πολύ καθαρά και μπορείτε να πιείτε το καφεδάκι σας στο παλαιότερο καφέ της Στοκχόλμης, το Sundbergs Konditori από το 1785. Θέλοντας και μη θα έχετε για παρέα έναν από τους πιο σεβαστούς μουσικούς της Σουηδίας και για να γίνω πιο συγκεκριμένος, το μπρούτζινο άγαλμα του Evert Taube, με τον οποίο φωτογραφίζονται οι τουρίστες.

- Το βλέπεις:  - Ναι το βλέπω!

Στο πρώτο στενό δεξιά μετά το διάσημο καφέ θα βρείτε την οδό Mårten Trotzig. Αυτό είναι το πιο στενό δρομάκι στην παλιά πόλη, με 90 εκατοστά πλάτος. Πήρε το όνομά του από έναν γερμανό που είχε μεγάλη ακίνητη περιουσία γύρω από αυτό.

Συνεχίζοντας την περιήγησή μας περάσαμε από τον δρόμο των ιερέων την οδό Prästgatan όπου η ιστορία της είναι βαθιά μεσαιωνική. Είναι από τους παλαιότερους δρόμους στην παλιά πόλη και εδώ ζούσαν πάρα πολλοί ιερείς απ’ όπου πήρε και το όνομά της. Όμως το τέλος του δρόμου των ιερέων ήταν μια κόλαση για τους καταδικασμένους εγκληματίες. Εκεί ζούσε ο δήμιος τους που είτε τους αποκεφάλιζε, κρέμαγε ή έπνιγε. Παράδεισος και κόλαση ένας δρόμος απόσταση!

Μου πήρε κάμποση ώρα μέχρι να βγάλω τις φωτογραφίες χωρίς κόσμο

Η πλατεία Stortorget σημαίνει η Μεγάλη Πλατεία και είναι η παλαιότερη πλατεία της παλιάς πόλης και η πιο αιματηρή θα πω εγώ. Η ιστορία ξεκινά με την ήττα της Σουηδίας από την Δανία στις αρχές του 16ου αιώνα. Ο Δανός βασιλιάς Kristian II που ανέλαβε τη βασιλεία της χώρας, οργάνωσε για τη νίκη του μια γιορτή μόνο για λίγους και εκλεκτούς. Καθώς έπαιζε η μουσική και υπήρχε κέφι, ξαφνικά όλα σταματάνε και επικρατεί σιωπή. Ο βασιλιάς κατηγόρησε τους καλεσμένους για μια σειρά από εγκλήματα, αφού οι περισσότεροι από αυτούς είχαν πολεμήσει εναντίον του. Εκατό άτομα περίπου συνελήφθησαν και οδηγήθηκαν στην πλατεία Stortorget για να εκτελεστούν. Όσοι έμεναν στην παλιά πόλη διατάχθηκαν να παραβρεθούν στις εκτελέσεις, που κράτησαν τρεις ημέρες (7-9 Νοεμβρίου 1520). Τα πτώματα παρέμειναν εκεί και μετά την εκτέλεσή τους, προκαλώντας φοβερή δυσοσμία και σαν να μην έφτανε αυτό μια βροχή σκόρπισε το αίμα από την πλατεία σε όλα τα σοκάκια. Τελικά οι σωροί μαζεύτηκαν και κάηκαν. Αυτοί ήταν από τους πλουσιότερους και πιο ισχυρούς άντρες της Σουηδίας.

Πολυφωτογραφημένο σημείο της Στοκχόλμης

Το Λουτρό Αίματος της Στοκχόλμης έγινε η αφορμή να ξεσηκωθεί ο λαός και ο Kristian II, που του αποδόθηκε το παρατσούκλι Κρίστιαν ο Τύραννος, να επιστρέψει στη Δανία.

Αν κοιτάξετε δυτικά στην πλατεία θα δείτε τις πολύχρωμες ψιλόλιγνες προσόψεις τριών – τεσσάρων κτιρίων. Εστιάστε σε αυτή που είναι κόκκινη με λευκές πέτρες τοποθετημένες γύρω από τα παράθυρα της. Το κτίσμα αυτό με διεύθυνση Stortorget 20 χτίστηκε ξανά μετά από 130 χρόνια από το λουτρό αίματος για την υπενθύμιση των γεγονότων. Οι 92 λευκές πέτρες που υπάρχουν γύρω από τα παράθυρα συμβολίζουν τα άτομα που εκτελέστηκαν και ο μύθος λέει πως αν μια πέτρα χαθεί, η ψυχή αυτού που αντιπροσωπεύει θα γυρνά ανήσυχα στα στενά της παλιάς πόλης.

Προσωπικά οι ιστορίες που έχουν ένα μύθο, ένα θρύλο, μου αρέσουν πολύ, καθώς νιώθω ότι με μεταφέρουν στο κλίμα της εποχής και με τοποθετούν μέσα στην ιστορία που έχει εκτυλιχτεί. 

Στο κέντρο της πλατείας θα δείτε μια αντλία νερού 250 ετών, που τότε ήταν ζωτικής σημασίας. Εκτός από το προφανές της χρήσης, για πόσιμο νερό και κατάσβεση πυρκαγιών, είχε και ένα ακόμη ρόλο. Ήταν το σημείο μηδέν της χώρας όπου μετρούσαν τις αποστάσεις από και προς άλλες πόλεις.

Μεταξύ της πλατείας Stortorget και του καθεδρικού ναού Storkyrkan υπάρχει το μουσείο Νομπέλ. Όχι, η απονομή δεν γίνεται εδώ. Εδώ θα πληροφορηθείτε για την ζωή τον ιδρυτή Άλφρεντ Νομπέλ, τα ομώνυμα βραβεία και για τους βραβευθέντες από το 1901 έως και σήμερα.

Η Μεγάλη Εκκλησία Storkyrkan, ή εκκλησία του παλατιού, είναι ο Καθεδρικός Ναός της Στοκχόλμης και βρίσκεται πίσω από το μουσείο Νομπέλ. Μια φωτιά κατέστρεψε την αρχική ξύλινη κατασκευή και στην δεύτερη χρησιμοποιήθηκαν τούβλα. Η εκκλησία μεγάλωνε σιγά – σιγά με προσθήκες στο πέρασμα των χρόνων. Καθώς όμως ήταν δίπλα στο παλάτι δημιουργούσε ένα αμυντικό μειονέκτημα, έτσι ο βασιλιάς Gustav Vasa' ξεκίνησε την κατεδάφισή της, που όμως δεν ολοκλήρωσε καθώς τον σταμάτησαν. Την ίδια ιδέα με τα ίδια αποτελέσματα, είχε μετά από χρόνια και ο Γουσταύος Γ' για διαφορετικό όμως λόγο. Σκέφτηκε πως ένα άγαλμα του εαυτού του θα ομόρφυνε την περιοχή γύρω από το παλάτι.

Παλαιότερα ήταν η εκκλησία της στέψης των Σουηδών βασιλιάδων, ενώ σήμερα γίνονται ξεναγήσεις.

Δίπλα ακριβώς βρίσκεται το Βασιλικό Παλάτι με στυλ μπαρόκ και ροκοκό, αφού στα 40 χρόνια που χρειάστηκε για να ολοκληρωθεί, το ένα στυλ διαδέχθηκε το άλλο. Η σημερινή βασιλική οικογένεια εξακολουθεί να το χρησιμοποιεί, αλλά δεν ζει εκεί.

Κατηφορίζοντας από το παλάτι κατευθυνόμαστε στο πάρκο Kungsträdgården που σημαίνει ο  κήπος του Βασιλιά. Την εποχή εκείνη τα όρια της Στοκχόλμης, ήταν αυτά της παλιάς πόλης και ο χώρος αυτός στην αρχή ήταν ένα νεκροταφείο όπου έθαβαν όσους είχαν πεθάνει σε επιδημία. Με τα χρόνια άλλαξε χρήση και έγινε πάρκο όπου μέσα και γύρω από αυτό γράφτηκαν κάποιες από της σελίδες ιστορίας της Σουηδίας. Σκάνδαλα και βασιλικές δολοφονίες ήταν στο βασικό μενού.

Ευτυχώς τίποτα από αυτά δε συνέβη κατά την εκεί μας επίσκεψη. Είναι ένα υπέροχο πάρκο με πολλά καφέ, εστιατόρια και εμπορικά γύρω από αυτό, με το κυρίως θέμα του να είναι η πίστα πάγου όπου μικροί και μεγάλοι επιδίδονται στο πατινάζ.

Τη δεκαετία του '70 εδώ λειτουργούσε το μοναδικό υπαίθριο καφέ και ήταν πολύ δημοφιλές στους νέους. Κάποιο σαΐνι είχε την ιδέα, να γκρεμίσει το καφέ, να κόψει τα δέντρα και στη θέση του να φτιάξει σταθμό του μετρό. Επειδή ήξερε ότι ήταν λάθος πήγε νύχτα με συνοδεία αστυνομίας για να ξεκινήσει το κόψιμο των δέντρων και το γκρέμισμα. Επειδή όμως παντού υπάρχει ένα «πουλάκι», 2000 εξαγριωμένοι κάτοικοι τους έκαναν έκπληξη. Μετά από αρκετές μέρες μαχών και μεγάλη διάδοση του θέματος σε διεθνές μάλιστα επίπεδο, η κυβέρνηση έκανε πίσω, μεταφέροντας αλλού τον σταθμό. Ευτυχώς!

Κολλητά με το πάρκο βρίσκεται η Βασιλική Όπερα και όταν μιλάμε για βασιλική όπερα στην Σουηδία δεν γίνεται να μην αναφερθούμε στον βασιλιά Γουσταύο Γ' γνωστό και ως «ο βασιλιάς του θεάτρου». Η Βασιλική Όπερα που άφησε πίσω του μαρτυρά την αγάπη του για τον πολιτισμό. Κατά ειρωνικό τρόπο δολοφονήθηκε εδώ σε έναν χορό μεταμφιεσμένων, από έξι μασκοφορεμένους αριστοκράτες.

Το εστιατόριο Operakällaren που θα δείτε δίπλα στην όπερα είναι σημείο συνάντησης για διανοούμενους, συγγραφείς, καλλιτέχνες, και δημοσιογράφους.

Η γέφυρα Norrbro που σημαίνει Βόρεια Γέφυρα ενώνει το παλάτι με την όπερα περνώντας πάνω από ένα νησάκι που φιλοξενεί τη Βουλή. Αυτή είναι η παλαιότερη πέτρινη γέφυρα της Στοκχόλμης και η πρώτη που φωταγωγήθηκε με λαμπτήρες γκαζιού. Κάτω από αυτήν βρίσκεται το Μεσαιωνικό Μουσείο που δυστυχώς ήταν κλειστό.

Συνεχίσαμε για την κεντρική πλατεία της χώρας, την Sergels Torg. Πήρε το όνομά της από τον γλύπτη Johan Tobias Sergel που έζησε τον 18ο αιώνα και το εργαστήριο του βρισκόταν στα βόρεια της πλατείας. Κατασκευάστηκε τη δεκαετία του 1960 αφού είχε προηγηθεί 30ετης! σχεδιασμός και επτά χρόνια κατασκευών. Απίστευτο  και όμως Σουηδικό.

Οι Σουηδοί αποκαλούν αυτό το μέρος «πιάτο» και στα σπλάχνα του υπάρχει ο σταθμός του μετρό. Από εδώ περνάνε χιλιάδες κόσμου, μια όμως γυναίκα έχει συνδέσει το όνομά της με το μέρος. Η Μαρία, η γυναίκα ορχήστρα. Η παρουσία της ήταν καθημερινή παίζοντας χριστιανικά τραγούδια με ένα μουσικό όργανο και μοίραζε σάντουιτς σε άπορους. 

Από εδώ ξεκινά και η οδός Drottninggatan που είναι ο εμπορικός πεζόδρομος της Στοκχόλμης.

Κατηφορίζοντας προς το δημαρχείο της πόλης, είχαμε μια έντονη συζήτηση με τον Δημήτρη και τα ντεσιμπέλ ανέβηκαν. Αυτό ακούγεται πολύ λογικό για εμάς τους Έλληνες και τους Μεσόγειους γενικότερα, αλλά για τους Σκανδιναβούς είναι ανεπίτρεπτο. Ένα ζευγάρι που ήταν από πίσω μας ενοχλήθηκε τόσο, που μας προσπέρασε, με την γυναίκα να κλείνει τα αυτιά της και να λέει κάτι. Εμείς βεβαίως γελάσαμε, γιατί με τον Δημήτρη δεν τσακωνόμασταν και το μέρος από όπου περνάγαμε ήταν γεμάτο με αυτοκίνητα και συχνές διελεύσεις τρένων, πράγμα που σημαίνει ότι υπήρχε αρκετός θόρυβος. Δεν ξέρω αν της κυρίας «Χέντερσον» την πείραξαν τα ντεσιμπέλ μας ή η παρουσία μας. Όπως και να έχει γελάσαμε με την υπερβολική συμπεριφορά της, όπως μάλλον αυτή θορυβήθηκε από το μεσογειακό μας ταμπεραμέντο. 

Για το τέλος άφησα το Δημαρχείο της Στοκχόλμης, όπου γίνεται η δεξίωση για την απονομή των πέντε από τα έξι βραβεία Νομπέλ.

Η λειτουργία του άρχισε στις 23 Ιουνίου 1923 έπειτα από δώδεκα χρόνια εργασιών στον χώρο όπου παλιά υπήρχε ένα αλευρόμυλος. Τα κόκκινα τούβλα που χρησιμοποιήθηκαν για την κατασκευή του αποκαλούνται  «τούβλα του καλόγερου» λόγω της χρήσης τους κυρίως σε μοναστήρια και εκκλησίες. Ο πύργος στο πλάι με 106 μέτρα ύψος και οι καμάρες στο εξωτερικό χώρο, κάνουν το δημαρχείο να είναι το πιο αναγνωρίσιμο κτίριο της πόλης.

Η είσοδος επιτρέπεται μόνο με ξεναγό και κοστίζει 13€ το άτομο. Η διάρκεια της ξενάγησης είναι περίπου τρία τέταρτα. 

Η ξενάγηση είναι στα αγγλικά

Μια πολύ μεγάλη αίθουσα στο κεντρικό τμήμα του δημαρχείου γνωστή ως «Γαλάζια αίθουσα» διαμορφώνεται κάθε χρόνο για την δεξίωση μετά την απονομή των βραβείων Νόμπελ. Τα βραβεία απονέμονται στο Konserthuset Stockholm.

Τα περιθώρια για τον κάθε καλεσμένο στο τραπέζι μετριούνται σχολαστικά στο χιλιοστό και είναι ακριβώς στους 60 πόντους εκτός βέβαια των VVIP (very very important persons) που έχουν καμιά δεκαριά πόντους «αέρα». Ο αριθμός των καλεσμένων είναι στα 1300 άτομα.

Αν σας καλέσουν ποτέ στα βραβεία και έχετε θεματάκι με την κύστη σας, μην πάτε! Ο λόγος είναι ότι δεν μπορείτε να σηκωθείτε από τη θέση σας καθώς θα πρέπει να σηκωθούν όλοι από τη σειρά σας για να περάσετε. Κάντε το εικόνα. Είναι ένας που μιλάει από την εξέδρα και όλοι οι υπόλοιποι καθιστοί και σιωπηλοί ακούν με δέος και ένας, δε λέω παραπάνω, ένας να σηκωθεί για τουαλέτα, τι έχει να γίνει.

Το εκκλησιαστικό όργανο με τους 10.270 αυλούς που υπάρχει  στην αίθουσα είναι εντυπωσιακό και φαντάζομαι ότι θα παίζει εκείνη την ημέρα. Πολύ θα ήθελα να το ακούσω!

Μετά την απονομή περνάνε στο επάνω όροφο όπου βρίσκεται η «Χρυσή Αίθουσα» για γλέντια και χορό. Οι τοίχοι της έχουν σκεπαστεί με 18 εκατομμύρια ψηφίδες, που στο σύνολό τους παριστάνουν μοτίβα από την ιστορία της χώρας.

Τα βραβεία Νομπέλ καθιερώθηκαν από τον Άλφρεντ Νομπέλ.  Πολλοί ίσως να μην γνωρίζουν πως ο Νομπέλ ήταν χημικός και ότι ανακάλυψε την δυναμίτιδα κάτι που τον έκανε ιδιαίτερα πλούσιο. 

Προς το τέλος της ζωής του αποφάσισε να δωρίσει την τεράστια περιουσία του, προκειμένου να χρηματοδοτήσει ετήσια βραβεία «προς εκείνους που, κατά την περασμένη χρονιά, προσέφεραν το μεγαλύτερο όφελος στην ανθρωπότητα». 

Τα πρώτα βραβεία Νομπέλ απονεμήθηκαν πέντε χρόνια μετά τον θάνατο του, το 1901, και αυτά ήταν για την φυσική, χημεία, ιατρική, λογοτεχνία και την ειρήνη. Το οικονομικών επιστημών προστέθηκε το 1968.

Ο Νομπέλ αποφάσισε το Ειρήνης να απονέμεται στην Νορβηγία και τα υπόλοιπα στη Σουηδία, χωρίς να είναι ξεκάθαρος ο λόγος.

Από την δική μου οπτική πάντως, και βρισκόμενος στο έτος 2024, μπορώ να πω ότι η απονομή στους ανθρώπους που πραγματικά το αξίζουν, αποκλίνει από αυτό που είχε στο μυαλό του ο Άλφρεντ Νομπέλ. Ειδικά όταν μιλάμε για το «Ειρήνης». Τα βραβεία έχουν πια πολιτικό χρώμα και έχει αξία μόνο για τους αποδέκτες, αφού μαζί με το βραβείο παραλαμβάνουν ένα χρυσό μετάλλιο 18 καρατίων και ένα εκατομμύριο ευρώ στην τσέπη.

 

Σε δύο μέρες που είδαμε τα παραπάνω κουραστήκαμε αρκετά, ειδικά αν σκεφτείτε ότι σκοτείνιαζε νωρίς, έκανε πολύ κρύο και πως η Άντζελα και εγώ βρισκόμασταν ακόμη σε διαδικασία ανάρρωσης. Έτσι αποφασίσαμε την τελευταία μέρα να κινηθούμε πλησίον της οικίας στην περιοχή Skärholmen, ώστε να κρατήσουμε μερικές δυνάμεις για την επιστροφή.

Μετακινούμενοι αυτές τις ημέρες με τα ΜΜΜ είδαμε πολλούς μετανάστες. Το έχουμε δει στην Αθήνα και σε άλλες μεγάλες ευρωπαϊκές πόλεις, σε τέτοια αναλογία όμως δεν μου έχει τύχει ξανά. Για την Σουηδία ως άτομα με ξένη καταγωγή θεωρούνται αυτά που γεννήθηκαν εκτός Σουηδίας ή γεννήθηκαν στη Σουηδία αλλά οι γονείς τους γεννήθηκαν εκτός. Σε νούμερα αυτό μεταφράζεται σε 2,6 εκατομμύρια κατοίκους. Ο συνολικός πληθυσμός σύμφωνα με την απογραφή του 2023 ανέρχεται στους 10,5 εκατομμύρια. Το μεταναστευτικό είναι ένα από τα μεγαλύτερα ζητήματα που αντιμετωπίζει η Σουηδία τα τελευταία χρόνια.

Η Στοκχόλμη είναι μια όμορφη πόλη και φαντάζομαι ότι κατά τους θερινούς μήνες είναι ακόμη ομορφότερη. Αν την επισκεφτείτε με αυτοκίνητο λάβετε υπόψη ότι για να μπείτε στο κέντρο της πόλης, υπάρχουν διόδια με αυτόματη αναγνώριση πινακίδας κυκλοφορίας. 

Κλείνοντας το ταξιδιωτικό θα μοιραστώ μια πληροφορία της τελευταίας στιγμής που λένε και στις ειδήσεις. Στη Σουηδία μέχρι τις 3 Σεπτεμβρίου του 1967 οδηγούσαν στα αριστερά όπως οι Άγγλοι. 

Στις 8 Φεβρουαρίου του 2024 επιβιβαστήκαμε στο αεροπλάνο της επιστροφής, φορτωμένοι με εικόνες και βρογχικό άσθμα. Κρατώ πάντα τα καλά. Δεν γίνεται όμως να μην αναφέρω τα κακώς κείμενα.

Να πάτε, να πάτε, να πάτε είναι η προτροπή μου, ειδικά εκεί στα βόρεια. Εεεε και του νου σας μην κρυώσετε!

Καλά ταξίδια να έχετε όλοι!